Imarisassat attuumassuteqartut
Naalagaaffeqatigiit attaveqatigiinnermullu ataatsimiititaliaq aqagu ataatsimiissasut
Naalakkersuisut, Savalimmiuni inatsisartut Danmarkimilu naalakkersuisut aqagu januaarip 14-iani Københavnimi ukiup affakkaartumik naalagaaffeqatigiit ataatsimiillutillu Nunanut Allanut, Sillimaniarnermut Illersornermullu Ataatsimiititaliami ataatsimiissapput.
Ministeruneqarfik tusagassiutitigut nalunaarummi taama allappoq.
Lagmand Aksel V. Johannesen, Naalakkersuisuni siulittaasoq Jens-Frederik Nielsen ministeriunerlu Mette Frederiksen naalagaaffeqatigiit ataatsimiinneranni peqataassapput. Tassani nunat taakku pingasut naalgaaffeqatigiinnermi politikkikkut aningaasaqarnikkullu pisut eqqartussallugit periarfissaqassapput.
Naalagaaffeqatigiit ataatsimeereerpata Nunanut Allanut, Sillimaniarnermut Illersornermullu Ataatsimiititaliami ataatsimiittoqassaaq. Tassani ministeriunerup tulliata, illersornissamut ministerip inatsiseqarnermullu ministerip suleqatitik kalaallit savalimmiormiullu peqatigissavaat, Ministeriuneqarfik taama allappoq.
Nunanut allanut tunngasunut Naalakkersuisoq Vivian Motzfeldt (S), aamma nunanut allanut ministeri Lars Løkke Rasmussen (Moderaterne), USA-mi nunanut allanut ministeri Marco Rubio USA-milu præsidentip tullia J.D. Vance Det Hvide Husimi ataatsimeeqatigissagamikkit ataatsimiinnermi peqataassanngillat.
USA-mi præsidentip Donald Trumpip Kalaallit Nunaat isumannaallisaaneq pissutigalugu “periusullugu” piffissami sivitsortumi oqaatigisareeraalu ataatsimiinnissaq taanna pissanngatigineqarpoq.
Amerikamiut inatsisissatut siunnersuutaat nunanut Nato-mut ilaasortanut sakkutuulersornissamik pinngitsoortitsissasoq
Amerikap kongressiani ilaasortat arlallit USA-p nunanut Nato-mut ilaasortaasunut sakkutuulersornissaa pinaveersaarniarlugu inatsisissatut siunnersuummik Repræsentanternes Husimi ataasinngormat saqqummiussipput.
Nutaarsiassaqartitsivik Politico taama allappoq.
Ilaasortat demokratiusut Bill Keating, Steny Hoyer aamma Brendan Boyle kiisalu Don Bacon Republikanerineersoq inatsisissamik siunnersuuteqartuupput.
Inatsisissatut siunnersuut Republikanerinit taperserneqassasoq taakku neriuutigaat.
Tunngaviusumik ataatsimoorluni anguniakkanut isumannaallisaanermullu tunngavoq. Europamiinnaanngitsoq, aammali USA-mi, Bill Keating siunnersuut pillugu Politico-mut taama oqarpoq.
Inatsisissatut siunnersuut USA-p præsidentia Donald Trumpip Kalaallit Nunaata Amerikamit pigilerneqarnissaa arlaleriarlugu oqaatigereeraa Kalaallit Nunaat nunanit tamalaanit ukkatarineqartillugu saqqummiunneqarpoq.
Kalaallit Nunaata USA-mut ilanngunneqarnissaanut inatsisissatut siunnersuut kongressimi saqqummiunneqartoq
USA-mi kongressimi ilaasortap republikanerip Randy Finep, Repræsentanternes Husimi Kalaallit Nunaata USA-mut ilanngunnissaa pillugu inatsisissatut siunnersuut ataasinngornermi saqqummiuppaa. TV2 News taama allappoq.
Siunnersuutip, ‘Greenland Annexation and Statehood Act’-imik taaneqartup, siunertaraa “Amerikap Issittumi nunap isumannaatsuuneranut soqutigisaanik qulakkeerinninnissaq aamma Kinamit Ruslandimillu aarlerinartorsiortitsinerup annertusiartortup akiornissaa”.
- Kalaallit Nunaata aqutsisuisa issittumi umiarsuit aqqutaat pingaarutillit USA-llu illersornissaminut atortussaanik isumannaallisaanermut aaqqissuussinerit aquppaat. Amerika uninngaannarsinnaanngilaq nunap aqutsisui uagut nunatta naleqartitaannik sillimaniarnissatsinnillu salliussinngitsut aqutsisuutillugit, Randy Fine oqarpoq.
Repræsentanternes Husimi inatsisissatut siunnersuut amerlanerussuteqartunit akuerineqaqqaartussaavoq. Tamatuma kingorna siunnersuut senatimi aatsaat suliarineqarsinnaavoq taasissutigineqarlunilu.
Donald Trumpip Kalaallit Nunaannik tiguaaniarluni kissaateqarnini piffissami kingullermi arlaleriarluni uteqattaartarpaa.
DR: Nato-mit alloriarnissap tullia eqqartorneqarpoq
Ruslandip Kinallu Issittumi iliuuseqarnerujartornissaat aarloqqutigineqarpoq, NATO-mi generalsekretæri Mark Rutte Kroatiami tusagassiortunik katersortitsinermi oqarpoq. DR allappoq.
Issittumi isumannaallisaanissaq pillugu oqallinneq siornali aallartittoq ilaatigut eqqaavaa.
- Issittoq isumannaatsuutittuarumallugu oqallinnerup tamatuma malitseqartinnissaa qulakkeerniarlugu maannakkut alloriarnissaq tulliuttoq eqqartortarparput. Tamanna tamatsinnut pingaarnertut ukkatarisassaavoq, Mark Rutte DR naapertorlugu taama oqarpoq.
Donald Trumpilli Kalaallit Nunaannik aqutsiniarluni oqariartuutaa toqqaannartumik oqaaseqarfigerusunngilaa.
Tusagassiorfik: Sakkutuunik Danmarkimiit Kalaallit Nunaannukartitsisoqassanngitsoq Trumpimut siunnersortaanikup siunnersuutigaa
Danmarki sakkutuunik amerlanernik Kalaallit Nunaannukartitsinissaa isumassarsiatsialaanngilaq. USA-mi sillimaniarnermut tunngasunut Donald Trumpimut siunnersortaasimasuusoq John Bolton RADIO IIII-mut oqarpoq.
- Trumpip tamanna soqutiginavianngilaa. Danmarkimiit Europamiilu sakkutuunik Kalaallit Nunaannukartitsisoqassappat aaqqiagiinnginnerulersitsissasoq isumaqarpunga. Pisut qasukkaamisinneqarniartussaassagaluarput, RADIO IIII.miit apersorneqarnermini oqarpoq.
Folketingimi partiit arlallit Europamiut sakkutuuinik Kalaallit Nunaannukartitserusupput.
Kalaallit Nunaata illersorneqarnera qimussinit marlunnit isumagineqartoq Donald Trumpip præsidentip timmisartuani Air Force One-mi apersorneqarnermini oqaatigeqqammerpaa.
- Nalunngilisiuk? Qimussit marluk. Massa Ruslandip sakkutuuisa aserorterutaat aqqartartuilu aamma Kinamiut sakkutuuisa umiarsuarnik aserorterutaat aqqartartuilu sumi tamaaniittut. Taamaattoqartikkunnanngilarput.
Siusinnerusukkut siunnersortaasimasoq nuimasoq: USA-p Kalaallit Nunaat namminersortoq aarlerigaa
Amerikamiut Kalaallit Nunaanni anguniagaat nunasiaateqarnermut danskilluunniit sakkulersornerisa annertusarnissaannut tunngassuteqarpallaanngilaq. Tamanna Kalaallit Nunaata namminersortunngorsinnaaneranut tunnganeruvoq.
Taama Alexander B. Gray, siusinnersukkut præsident Trumpip nalaani USA-p naalagaaffittut isumannaatsuunerani siunnersuisuni pisortaasimasoq BT-mit apersorneqarluni oqarpoq.
Gray naapertorlugu Amerikamiut naalakkersuisuisa Kalaallit Nunaata namminersortup illersornissamik isumaqatigiissutip 1951-meersup imaanik ataqqinninnginnissaannik isumaqarput.
– Præsidentip 1951-mi isumaqatigiissut killissaa tikivillugu atussagaa, sakkortunerusumik atussagaa, maannalu atuunnerata nalaani sapinngisamik annertunerpaamik piumasaqarnissaa tapersersorpara.
– Piffissarli ungasinnerusoq isigalugu kalaallit tassannga malinnikkumanerat sakkortuumik qularutigaara. Tassuuna Amerikap naalagaaffittut isumannaatsuunera immeraassutigisinnaanngilarput, Alexander B. Gray oqarpoq.
Kalaallit Kinamiut aningaasaliinissaanut ammanerat USA-mi politikerit ilaannik toqqissisimajunnaartitsisoq, seniorforsker Ulrik Pram Gad BT-mut oqarpoq.
Sverigep sakkutuunik Kalaallit Nunaannukartitsisinnaanini ammaffigaa
Sverigemi ministeriunerusimasoq Socialdemokratillu siulittaasuusoq Magdalene Andersson isumaqarpoq pisariaqassappat Sverige Kalaallit Nunaannut sakkutuunik aallartitsinissaminut piareersimasariaqartoq.
TV2 naapertorlugu tusagassiorfimmit Dagens ETC-mi apersorneqarluni taama oqarpoq.
- Soorunami pingaaruteqarpoq Sverigep Europamilu nunat allat ataatsimoorlutik Kalaallit Nunaat Danmarkilu tapersersoraat. Maanna Sverigep nalilersorpaa Danmarkimut tapersersuinera iliuutsitigut qanoq iluseqassanersoq, nalunaarummi allassimavoq.
TV2 ilanngullugu allappoq Tuluit tusagassiorfiat Daily Mail allaaserisaqartoq Donald Trumpip USA-p sakkutuui Danmarkimut saassussinissaannik pilersaarusioqqugai.
Tamanna tunngavigalugu Ted Lieu, Demokraatit sinnerlugit kongressimi ilaasortaq, X-imi allappoq saassussinissamut peqqusisoqassagaluarpat, Amerikamiut sakkutuui Kalaallit Nunaannik saassussinissamik peqqussummik malinneqqunagit.
- Kalaallit Nunaat Danmarkip NATO-mi suleqataasup ilagaat. Trump kongressimi ilaasortat Kalaallit Nunaannik saassussinissamik peqqussummik akuerseqqussagaluarpagit, peqqussut inatsisinik unioqqutitsinerussaaq. Peqqussuteqartoqaraluarpat naalassanngilarsi, Ted Lieu allappoq.
Italiamiut naalakkersuisuisa siulittaasuata Melonip, Nato Kalaallit Nunaanni annertusisamik najuutilernissaa kissaatigaa
Italiami ministeriuneq, Giorgia Meloni, isumaqarpoq illersornissamut peqatigiiffiup Nato-p Issittumi – aamma Kalaallit Nunaanni – "pimoorussassamik annertuumillu“ najuutilernissaa pisariaqartoq.
Meloni nunat naalakkersuisullu siuttuisa ilaattut marlunngornermi nalunaarpoq Danmarkip Kalaallillu Nunaata kisimik Kalaallit Nunaata siunissaa aalajangiiffigissagaat.
Taanna isumaqanngilaq USA Kalaallit Nunaannik tiguaaniarluni sakkutuunik atuissasoq, mianersoqqusivorli Amerikamiut Kalaallit Nunaannut saassussinerat Natomut ilungersunartumik kinguneqarsinnaaneranik.
Isumaqanngilarlu USA-p sakkutooqarnikkut akuliunnissaa kikkunnulluunniit, allaat USA-mut nammineq, iluaqutaassasoq.
Meloni isumaqarpoq USA-p oqalunneratigut Issittup qanoq pingaaruteqartiginera erseqqissarniarneqaannartoq.
-Isumaqartuarpunga USA-p oqariartuutiginiaraa nunap immikkoortuani USA-p isumannaatsuuneranut soqutigisaanullu pingaaruteqartumi nunanit allanit ingasattumik sunniuteqarneq akuerineqassanngitsoq, AFP naapertorlugu taama oqarpoq.
Sumi ataatsimiittoqassanersoq suli aalajangerneqanngitsoq
Nunanut allanut ministerip Marco Rubiop Nunanut Allanut Naalakkersuisoq Vivian Motzfeldt qallunaallu nunanut allanut ministeriat Lars Løkke Rasmussen sumi ataatsimeeqatigissanerai USA-p nunanut allanut tunngasunut ministereqarfiata oqaaseqarfigiumanngilaa.
USA qaqugu Kalaallit Nunaannut tikeraarumanersoq, Naalakkersuisullu toqqaannartumik oqaloqatigiumaarnerai Nunanut allanut ministereqarfiup toqqaannartumik oqaatigiumanngilaa. "Kalaallit Nunaata pigilerneqarnissaanik imaluunniit tiguarneqarnissaanik“ oqaluttoqarnerani Amerikamiut aqutsisuisa Naalakkersuisut ersarissumik toqqaannartumillu attaveqarfiginissaat ilimanaateqanngilaq.
USA-p naalakkersuisui ukioq manna aqqutut eqqortut atorlugit attaveqarfigineqarsimanngitsut, maannalu nunanut allanut ministerit sapaatip akunnerata tulliani ataatsimeeqatigineqarnissaat sulissutigineqartoq Naalakkersuisut siulittaasuat Jens-Frederik Nielsen pingasunngornermi oqarpoq.
- Diplomatiikkut politikkikkutlu attaveqaatit eqqortut atorlugit aamma oqalliffiit pioreersut atornerisigut ataqqinnittumik oqaloqatigiinnissaq noqqaassutigeqqullugu USA-mut kajumissaarutigerusuppara, taakkulu isumaqatigiissutinik USA-mik peqataaffigineqareersunik tunngaveqarput, Naalakkersuisut siulittaasuat Jens-Frederik Nielsen oqarpoq.
Kattuffiit ataatsimut oqaaseqaateqartut
-Kattuffiit isumaqarpugut Nunatta USA-mit tiguarniarneqarnera aallaavigalugu partiit tamar-mik aallaavitsik iperarlugu Nunatta tiguarneqannginnissaa salliullugu ataatsimoorfigalugu sulissutigissagaat.
Oqartarput piffissami toqqissisimaffiunngitsumi isumakuluffiusumilu matumani mianersornissaq pingaaruteqartoq, kajumissaaripputlu ataqqinnittumik oqalliseqatigiinnissamik.
Aammattaaq meeqqat pissutsit pillugit oqaloqatigineqarnissaannut kajumissaarneqarput, aamma killilersuinissamut apeqqusiinermullu tunngatillugu siunnersorneqartariaqartut.
-Kattuffiit tamattaalluta naalakkersueqatigiit ilungersorlutik sullisinerat sulinerallu tunuliaqut-serumavarput taperserlugillu.
-Kalaallit Nunarput tuniniagaanngilaq, aamma Nunarput Kalaallit pigaat. Nunarput asangaagarput ataatsimoorfigisariaqarparput!
Kim Kielsenip Jens-Frederik Nielsen inuulluaqquaa
Naalakkersuisut Siulittaasuusimasoq Kim Kielsenip (S) Facebookimi quppernermini maannakkut Naalakkersuisunut Siulittaasuusoq Jens-Frederik Nielsen (D) tapersersorlugu allappoq.
-Maannakkut issiavigisat issiaviginikuullugu nalunngilara ulluni ilungersunartorsiorfinni qanoq kiserliortoqarsinnaasartoq, taamaammat ugguuna nukissamik nassippakkit aammalu Nunaqqaterpassuagut kaammattorusuppakka uummammik, nassissagaatit tamannami tamaviaarfinni isumaqartaqimmat.
Aammattaaq Kim Kielsenip nunaqqatini kajumissaarpai Jens-Frederik Nielsenimut "uummataasamik“ nassiusseqqullugit, tamannami unamminiarnartunik akiuinissamut pingaaruteqarluinnarsinnaammat.
Tusagassiorfik: Danmarkimi aallartitaq Kalaallit Nunaatalu sinniisaat Det Hvide Husimi ataatsimeeqatigiipput
Danmarkip USA-mi aallartitaa Jesper Møller Sørensen aamma Kalaallit Nunaata Washington D.C.-mi sinniisaa Jacob Isbosethsen sisamanngornermi Det Hvide Husip nuna tamakkerlugu isumannaallisaanermut siunnersuisoqatigiivinit aallartitat ataatsimeeqatigaat.
USA-p præsidentiata Donald Trumpip Kalaallit Nunaannik tiguaaniarnera eqqartorniarlugu naapipput.
Taamatut danskit atorfilittat atitik isertuullugu nutaarsiassaqartitsivimmut AP-mut oqarput.
Oqartussaasut kinaassutsimik isertuussillutik tusagassiuutinut oqaaseqartarput.
Det Hvise Husip Danmarkillu nunanut allanut ministereqarfiata ataatsimeeqatigiinneq tamanna uppernarsarsinnaanngilaat.
AP-mit oqaatigineqanngilaq Danmarkip Kalaallit Nunaatalu Sillimaniarnermut Siunnersuisoqatigiinnit kikkut ataatsimeeqatigisimaneraat.
Trump: Kalaallit Nunaata pigilernissaa tarnikkut issusermut pingaaruteqarpoq
USA-p præsidentiata nunami sakkutooqarneq naammaginngilaa, aviisimullu nassuiarpaa sooq Kalaallit Nunaat pigilerusullugu.
Donald Trumpip Kalaallit Nunaata pigilernissaa „pingaaruteqangaartutut“ isigaa.
Tamanna USA-p præsidentiata Amerikamiut aviisiannit The New York Times-imit apersorneqarnermini erseqqissaqqippaa.
Tassani nassuiarpaa sooq Kalaallit Nunaata pigilernissaa pisariaqartikkitsik, aamma sooq USA-p Danmarkillu qeqertamut Issittumiittumut sakkutooqarnikkut atuisinnaanerminnik isumaqatigiissuteqarsimanerat naammanngitsoq.
- Eqqarsartaatsikkut iluatsittutut misiginissamut tunngassuteqartoq isumaqarama, Trump oqarpoq.
Trump isumaqarpoq attartornermut isumaqatigiissutip isumaqatigiissutilluunniit allap pissarsiarineqarsinnaanngisaanik piginnittuuneq iluaqutaanerusoq.
- Piginnittuunermi allakkatigut atsiornikkut pissarsiarineqarsinnaanngitsunik periarfissaqalissaatit, USA-mi præsidentia oqarpoq.
Aamma The New York Times-imi apersorneqarnermini Trump aperineqarpoq suna pingaarnerpaanersoq: Kalaallit Nunaata pigilernissaa imaluunniit Nato-mut ilaasortaaginnarnissaq.
- Sorleq toqqassanerlugu aalajangertoqartariaqalersinnaavoq, akivoq nangillunilu illersornissamut tunngatillugu nunat iligiit USA peqataatinnagu atorsinnaanngilluinnartut.
Vancep Europa kaammattorpaa Kalaallit Nunaanni sillimaniarneq pimoorussamik tigoqqullugu
Sisamanngornermi unnukkut tusagassiortunik katersortitsinermini USA-p præsidentiata tullersortaata Kalaallit Nunaat pillugu annikitsumik oqaaseqarpoq.
DR taamak allappoq.
DR naapertorlugu Vance ilaatigut imatut oqarpoq:
- Amerikap præsidentia pimoorussamik paasiniarsiuk.
Vancep Kalaallit Nunaata USA-p isumannaallisaanikkut qanoq pingaaruteqartiginera Vancep uteqqippaa:
- Præsidenti (Donald Trump) Kalaallit Nunaat pillugu qanoq oqarpa? Siullermik: Kalalalit Nunaat pingaarutilerujussuuvoq. Imaaginnanngitsoq USA-p silaannakkut missilinik saassussisoqarsinnaaneranut illersornissaanut, kisiannili nunarsuarmut tamarmut. Aappaattut: Nalunngilarput akeqqersortoqartoq, taakkulu sumiiffiit pineqartut tiguassallugit soqugisorujussuuaat.
Naggataatigullu præsdentip tullersortaa imatut oqarpoq:
- Taamaammat paasineqartariaqarpoq, Europami ikinngutitsinnit, sillimaniarnikkut inissisimaneq pimoorullugu tigoqqullugu. Taamaanngippat USA-p tamanna suliarissavaa.
Ilisimatitsisut: USA-p kalaallit tamarmik aningaasanik nassinnissaat eqqarsaatigaa
USA-mi atorfillit kinaassutsiminnik isertuussisut oqarput kalaallit tamarmik aningaasanik 100.000 dollarit tungaannut tuninissaat eqqartorneqartoq.
USA-mi naalakkersuisut oqaloqatigiissutigisimavaat kalaallit tamarmik Danmarkimit avissaarnissaat anguniarlugu aningaasanik amerlanerusunik nassinneqarsinnaasut.
USA-mi atorfillit sisamat kinaassutsimik isertuussillutik nutaarsiassaqartitsivimmut Reutersimut taama oqarput .
Paasissutissiisut ilaat marluk oqarput oqaloqatigiinnerni inuk ataaseq 10.000 dollarit 100.000 dollarillu akornanni tunineqarsinnaanera eqqaaneqarsimasoq.
Aningaasannatsitsinerit qanoq ingerlassanersut erseqqissumik oqaatigineqanngilaq, siunertarineqarporli Kalaallit Nunaata avissaarnissaanut USA-mullu ilanngunnissaanut aalajangiisuunissaat.
Qeqertami innuttaasunut 56.000-it missaanniittunut tamanut aningaasanik tunissuteqarnissamik isuma USA-p Kalaallit Nunaannik „pisiniarnissaanut“ assersuutaavoq.
USA-p præsidentiata Donald Trumpip arlaleriarluni oqaatigaa nunap isumannaatsuunissaa eqqarsaatigalugu USA-p Kalaallit Nunaat pisariaqartikkaa.
Siunnersuutigaa USA-p Kalaallit Nunaat Danmarkimit pisiarisinnaaneraa, tamannali qallunaanit kalaallinillu itigartinneqarpoq.
Aamma Trump aperineqarsimavoq Kalaallit Nunaata sakkutuunik tiguarneqarsinnaanera pillugu, tamannalu itigartikkusunngilaa.
/ritzau/Reuters
Ulrik Pram Gad: danskit naalakkersuisuini aammalu Kalaallit Naalakkersuisuini isumaqatigiinnginneq pinngilaq
DIIS-imi ilisimatooq Ulrik Pram Gad naapertorlugu Naalakkersuisut danskillu naalakkersuisui suleqatigiinnerat oqallinnerni takuneqarsinnaasumit ataqatigiinneruvoq.
Ministerit ataatsimoorussamik aalajangiusimanninnermik ersersitsipput — nunat tamalaat akornanni pissutsit najummatsinarnerulernerisa Issittumilu illersornissamut aningaasaliissutit annertusarneqarnissaannut tunngatillugu.
Ilaatigut isumaqatigiinngissutaasoq tassaavoq Issittumi aallartitamik toqqaanermut tunngasoq, nunanut allanut tunngasutigut politikkimi suliassat agguataarneqarnerannut tunngatillugu piffissarujussuaq atorneqarpoq.
Pram Gad naapertorlugu tamanna Naalakkersuisut qallunaallu naalakkersuisuini ministerit ataatsimoorussamik isummersinnaasimanerat allanngortinngilaa, Naalakkersuisulli tunuliaqutaanni avissaartuuttoqarneruvoq:
- Naalakkersuisuni qallunaallu naalakkersuisuini ministerit tamarmik siornali Trumpimut tunngatillugu illersornissamullu aningaasaliissutinut tunngatillugu qanimut suleqatigiissimanerat uannut maluginiarnarnerpaavoq, oqarpoq.
- Avissaartuuttoqartillugu – aamma tupaallannartumik avissaartuuttoqartillugu – Naalakkersuisuni tunuliaqutaasuni malunnarnerusarpoq. Soorlulusooq partiit siuttui naalakkersuinikkut inissisimaffiit pillugit ataqatigiissaarineq ajornartorsiutigingaat.
Trumpip Kalaallit Nunaat pillugu oqaaseqaatai senatorinit pingasunit isornartorsiorneqarput
Thomas Tillis, senatori Republikanerillu partiianni ilaasortaq North Carolinameersoq, oqalugiaammini oqarpoq isumaqarluni USA-p NATO-mi suleqammut pissusilersornera misilittagaqarluanngitsutut iliornerusoq.
Oqalugiaammini tunngavilersuutigaa præsident Donald Trumpip politikkikkut siunnersortaata pingaarnerup Stephen Millerip sapaatip-akunnerani matumani CNN-imi apersorneqarnerani, oqarnera naapertorlugu Amerikamiut naalakkersuisuisa – erseqqissumik – isumaqarnerattut Kalaallit Nunaat USA-mut ilaasariaqartoq.
- USA-mi senatorit imaluunniit Kongressi sinnerlugit oqalunngilasi. Oqartoqarsinnaavoq præsidenti isumaqarpoq Kalaallit Nunaat USA-mut ilaasariaqartoq, naalakkersuisulli taama isumaqanngillat naalagaaffiungatta naligiittut pissaaneqartut, Thomas Tillis oqarpoq.
Aamma senatorit marluk allat ataatsimut nalunaaruteqarput, tassaasut senatip immikkoortortaqarfiani issittumiittuni siulittaasoqatigiit Lisa Murkowski aamma Angus King.
Oqaaseqaatigineqarpoq neriuutigalugu Trumpip Kalaallit Nunaat pillugu oqaasii tassaaginnartut suleqatigiinnerup nutaap aallartinnissaanut piareersaatit, nunammi tamatuminnga piumasaqarniarnerit tiguaaniarnerillu tamarmik nunap isumannaatsuuneranut nunanullu allanut attaveqarneranut ajoqutaassapput.
- Kalaallit Nunaata siunissani pilersaarusiorpaa, suleqatitut isigisariaqarparput — pigisassatut pinnagu, suleqatigiinnissarli anguniarlugu, Lisa Murkowski oqarpoq.
Angus Kingip, USA-mi Main sinnerlugu attaviitsutut senatoriusup, Lisa Murkowskip oqariartuutaa tapersersorpaa imalu oqarluni:
- Naatsumik oqaatigalugu: Nunatta isumannaallisaaneranut tunngatillugu tunngavissaqarpianngilaq Kalaallit Nunaata piginissaanut, tiguarnissaanut aqunneqalernissaanulluunniit.
Akerliussutsimik takutitsinernik aaqqissuussisimasoq: Kalaallit Nunaata siunissaa uagut nammineq aalajangissavarput
Orla Joelsen, siorna Kalaallit Nunaata oqaluttuarisaanerani akerliussutsimik takutitsinerit annersaannik aaqqissuisoq, maanna USA-mit tatineqarneq pillugu X-imut qisuariarpoq.
- Siunissaq uagut pigaarput - uagullu ilusilersortussaavarput. Inuttut pisinnaatitaaffivut atorluarniarpavut pisussaaffigisavullu ilisimassuseqarluta mianersorlutalu suliaralugit, Orla Joelsen inuit attaveqaqatigiittarfianni X-imi 63.000-inik malinnaasuminut allappoq.
Orla Joelsenip inuit attaveqaqatigiittarfii atorlugit Kalaallit Nunaat præsident Trumpimut illersorniarsaraa, allataalu katillugit millionilikkuutaanit takuneqarsimapput.
Orla Joelsen siorna Donald Trumpip Kalaallit Nunaat pillugu oqaasii akerlilerniarlugit martsimi akerliussutsimik takutitsinissamik aaqqissuussaqarpoq.
Danmarkip Kalaallit Nunaanni iliuuserisimasai Vancep isornartorsioqqippai
USA-p præsidentiata Donald Trumpip naalakkersuisuisa arlaleriarlutik Danmarkip Issittumi eqqaanilu isumannaallisaanermut iliuuserisimasai isornartorsiorpaat.
USA-mi præsidentip tulliata J.D. Vancep isornartorsiuineq uteqqippaa sisamanngornerup unnuaani Fox Newsimi apersorneqarnermini.
Vancep apersorneqarnermini toqqaannartumik akiumanngilaa USA Kalaallit Nunaat pillugu qanoq iliuuseqarusutsiginersoq. Tamanna Trumpip aalajangigassaraa, Vance erseqqissaavoq. Ilanngullugu danskit oqaatigisartagaat nunat oqaluttuarisaanermi sivisuumik iligiissimanerat tunngavissaannginnerarpaa.
- Tunngavilersuutit taakku qanga pisimasuupput. Oqarput sorsunnersuarmi kingullermi peqqarniisaarniarnerulluunniit akiorneqarneranni sorsoqatigiissimasugut, tamannalu qujamasuutigaarput. Taama ittumik ileqarneq nuannaraarput. Ukiulli 25-t matuma siorna silatusaartumik iliuuseqarsimaneq isumaqanngilaq ullumikkut sianiilliortoqarsinnaanngitsoq, vicepræsidenti oqarpoq.
2025-mi Danmarkimut tikeraarnermini aamma isornartorsiuivoq
USA-p naalakkersuisuisa aamma oqaatigaat russit Kinamiullu umiarsuarpassuit sumiiffimmiittut — tamannali qallunaat naalakkersuisuisa ilisarisinnaanngilaat.
J.D. Vance marsimi 2025-mi Amerikamiut Pituffimmi sakkutooqarfigisaannut tikeraarmat, aamma taassuma Danmarkip Kalaallit Nunaanni iliuuserisimasai isornartorsiorpai. Tamannalu allanngortariaqartoq oqarluni.
- Danmarkimut oqariartuuterput paasiuminarpoq: Suliasi pitsaavallaanngillat. Kalaallit Nunaanni innuttaasut isumannaallisaanerlu aningaasaliiffigineq ajorpasi. Tamanna allanngortittariaqarparput, oqarpoq.
Kalaallit Nunaat nunarsuup kitaani missilinut illersornissamut pingaaruteqarpoq
J.D. Vance aamma oqarpoq Kalaallit Nunaat nunarsuup kitaani missilinut illersornissamut pingaaruteqartoq:
- Kalaallit Nunaat uagut nunatta isumannaatsuuneranut pingaaruteqarpoq, silarsuarmilu isumannaatsuunermut pingaaruteqarluni, Vance Fox Newsimut oqarpoq.
- Missilenut illersornissamut atortorissaarutit tamarmik Kalaallit Nunaannut attuumassuteqarput, vicepræsidenti nangippoq.
Taava Ruslandip Kinalluunniit nunanut killernut rakettimik aallartitsisinnaanera takorloorsinnaallugu oqarpoq.
- Oqarnianngilanga taamaaliussasut. Nunagisatsinnulli Europamulluunniit - Guutip sernigilitigut - siunissami atomimik saassunneqaraluarutta Kalaallit Nunaannut missilinik saassussinermi illersorneqarnissatsinnut pingaaruteqarluinnassaaq, Vance oqarpoq.
- Taamaattumik ima aperisoqarsinnaavoq: Europamiut qallunaallu Kalaallit Nunaata isumannaallisaanissaanik nunarsuarmilu isumannaatsuunissamut pingaarutilimmik inissisimalernissaanik qulakkeerinnilluinnarsimappat? Akissut tassaavoq, erseqqilluinnartumik taamaaliortoqarsimanngilaq.
USA 1951-imi Danmarkip USA-llu illersornissaq pillugu isumaqatigiissutaat tunngavigalugu Kalaallit Nunaanni sakkutooqarnini annertusisimavaa.