Siumut tusagassiortunik sisamanngornermi katersortitsissaaq

Orla Joelsen USA-p Kalaallit Nunaannik tiguaaniarneranut akerliusutut ilisimaneqarpoq.

Maanna Folketingimut qinigassanngortippoq.

Orla Joelsen Atassut tunuliaqutaralugu folketingimut qinigassanngortinniarluni aalajangersimalluni Facebookimi allappoq.

Inuit Ataqatigiit qineqqusaarutitik Folketingimullu qinigassanngortitatik tallimanngornermi ualikkut saqqummiunniarpaat.

Partii tusagassiutitigut nalunaarummi taama ilisimatitsivoq.

Tallimanngorpat Hotel Nordbomi Nuummiittumi nal. 14 saqqummiisoqassaaq.

Aaja Chemnitz partii sinnerlugu 2015-imili Folketingimut qinigaasarpoq, qineqqusaaqqissananili aalajangersimavoq.

Kina Aaja Chemnitzimut, folketingimut qinersinermi kingullermi 4.296-init, tassa qinersisimasut 22 procentiinit qinerneqarsimasumut, kingoraartaassanersoq tallimanngorpat paasinarsissaaq.

Marsip 24-ani Folketingimut qinersisoqassaaq, IA-llu saniatigut Naleraq Demokraatillu qineqqusaartussanik suli saqqummiussinngillat.

Doris J. Jensenip Folketingimut qinigassanngortinnini Sermitsiamut uppernarsarpaa.

- Aap, sassarniarlunga sapaatip-akunnera kingulleq aalajangerpunga, Doris J. Jensen taama oqarpoq.

Taanna politikkip iluani misilittagaqarluarpoq. 2011-miit 2015-imut Folketingimut ilaasortaareernikuuvoq, Naalakkersuisunut Inatsisartunullu ilaasortaasimalluni. Inatsisartunut kingullermik qinersisoqarmat qinigaanngitsoorpoq. Kim Kielsenilu Kommuneqarfik Sermersuumi kommunalbestyrelsemi sulinngiffeqarmat, sinniisutut kommunalbestyrelsemi ilaasortaalluni.

Doris J. Jensen Nuummi Atuarfik Hans Lyngemi atuartunut angajullernut siornali ilinniartitsisuusoq, Folketingimullu ilaasortanngussagaluaruni tunniussassaqarluni qularinngilaa.

- Isumaqarpunga nunatsinni aatsaat taama pingaaruteqartigisumik inissisimatilluta ilisimasalinnik misilittagalinnillu qinigassanngortittoqarnissaa.

- Nuannaarutigivara nutaarpassuit takkummata, kisianni aamma Siumumi ileqqorivarput sapinngisamik nutaat aammalu misilittagallit sassartittarlugit.

- Salliullugu una pivara, nunatsinni illersorneqarnissarput aatsaat taama pingaaruteqartigivoq, nunarsuarmi eqqissiviilliornerit taama annertutigitillugit.

Siumumit Folketingimut qinigassanngortittut maannamut arfinilinngorput.

Aaja Chmenitzip Folketingimi sulisimanera qujassutiginiarlugu Inuit Ataqatigiit sisamanngorpat kaffillerutigissavaat.

Aaja Chemnitz IA sinnerlugu Folketingimi 2015-imi ilaasortanngorpoq:

- Pissutissaqarluarluta Aaja inuiaqatigiinnut sullissisimaneranut qujaniarluta Hotel Nordbomi kaffillerfigissavarput, Inuit Ataqatigiit Facebookimi quppernermini allapput.

Kaffillerner Hotel Nordbomi sisamanngornermi marsip tallimaani nalunaaqutaq 15.00–18.00 pissaaq.

Siumut tunuliaqutaralugu folketingimut qinigassanngortittoq Aka Hansen Danmarkimi kalaallit angajoqqaat inatsisitigut isumannaatsuunerulernissaat sulissutiginiarlugu tusagassiuutitigut nalunaarutigaa.

- Kalaallit angajoqqaat aaqqissuussaanermi oqaatsimik kulturikkullu paasisimasaqanngitsumi nalilersorneqarlutillu aalajangiiffigineqartarnermik misigisarpaat, Aka Hansen allappoq, nangillunilu:

- Aaqqissuussaaneq ataasiarluni arlaleriarlunilu aalajangiisarnermini pineqartunut paasisimasaqanngitsutut naapertuilluanngitsutullu misigineqartunik pilersitsigaangat, taava ilaqutariit kukkunngillat. Aaqqissuussaaneq ajorpoq.

Danmarkimi kalaallit angajoqqaat meeqqaminnik arsaarneqartarnerat pillugu suliat arlallit ukiuni kingullerni oqallisaasorujussuupput akerliussutsimillu takutitsiffigineqartarlutik.

Aka Hansen inatsisitigut isumannaatsuuneq tunngaviusumik pisinnaatitaaffiusoq allappoq, aamma Danmarkimi kalaallit angajoqqaat “innuttaasunut allanut tamanut assingusumik ataqqinninnermik, suliamut ilisimasatigut piginnaasaqarnermik inatsisitigullu illersorneqarnermik naapinneqartariaqarput”.

Najaaraq Møller Inatsisartunut ilaasortaasimavoq kalaallillu namminneq nunaminni aalajangiisinnaanerulernissaat siuarsarniarlugu sulisimallunilu oqallinnerni peqataasarsimavoq.

Maanna Folketingimut qinigassanngortippoq. Taama Siumut tusagassiuutinut nalunaarummi allappoq.

- Inuiaat Kalaallit namminneerlutik aalajangiisinnaassusiata Folketingimi illersornissaa aatsaat taama pingaaruteqartigilerpoq, taanna oqarpoq.

Tusagassiuutinut nalunaarummi Najaaraq Møllerip nunarsuarmioqatigiit Kalaallit Nunaannut soqutiginninnerisa annertusiartornera pingaartippaa.

- Taamaammat uagut kalaallit annertunerusumik nammineerluta aalajangiisinnaassusitta annertunerusumik illersornissaa pingaaruteqartupilussuuvoq. Peqatigisaanillu soqutigisatta siaruarterlugillu siuarsarnissaannut nunanik allanik suleqateqarnissatsinnut piffissanngorpoq.

Taanna kalaallit innuttaasut inissisimanerisa ullumikkornit pitsaanerulersinnissaa sulissutiginiarlugu Folketingimut qinigassanngortippoq.

Siumup Folketingimut qinigassanngortitartik alla maanna saqqummiuppaa.

Partiimi siulittaasup tullia Ineqi Kielsen pineqarpoq.

Ineqi Kielsenip Folketingimut qinigassanngortinnini pillugu tusagassiuutitigut nalunaarutigaa, Folketingimilu erseqqissumik nipiorusunini:

- Nunarput akisussaassuseqartumik namminiussuseqarnerulernermut ingerlaassappat, taava

ullumikkut aalajangiiffiusuni akisussaaffimmik tigusisariaqarpoq.

- Folketingi taakkununnga ilaavoq, Ineqi Kielsen allappoq.

Danmarkimi Kalaallit Nunaat pillugu oqallinneq ajornannginneruallaartinneqartartoq, naalagaaffiullu ataatsimut tapiissutai pillugit apeqqutiinnanngortinneqartartoq isumaqarpoq.

Piviusoq pisariunerusoq allappoq:

- Nunarput Danmarkimi geopolitikkikkut inissisimaffianut iluaqutaavoq. Nunarput NATO-p Issittumi periusissiaanut qitiuvoq. Nunarput Danmarkip nunatut angissutsiminut sanilliullugu nunarsuup sinneranut pingaaruteqassusianik annertusisitsivoq.

Ineqi Kielsen Folketingimut 2019-imi aamma qinigassanngortippoq, tassanilu 805-init taaneqarluni.

Folketingimi qinigaaffimmi kingullermi Aki-Matilda Høegh-Damip sinniisaa (N) marsip 24-ani folketingimut qinersisoqalerpat taaneqarsinnaasunut ilaassanngilaq.

– Naamik, qinigassanngortissaanngilanga, Elvira Kûitse Naleraq sinnerlugu qinigassanngortissanersoq Sermitsiamit aperineqarami taama akivoq.

Aki-Matilda Høegh-Dam Inatsisartuni suliniarluni 2025-mi ukiakkut sulinngiffeqalermat Elvira Kûitse tunumiunit siullersaalluni Folketingimi ilaasortanngorpoq.

Folketingimut 2022-mi qinersinermi Kûitse 120-nit taaneqarpoq. Aki-Matilda Høegh-Dam assigalugu Siumut sinnerlugu taamani qinigassanngortippoq, kingornalu Naleqqami ilaasortaalerluni.

Kalaallit Nunaat Folketingimi marlunnik nutaanik ilaasortaqalissasoq maanna paasinarsivoq.

Aaja Chemnitz (IA) qinigassanngorteqqinniarani sisamanngornermi nalunaarpoq, Naleqqamilu siulittaasup Pele Brobergip Aki-Matilda Høegh-Damip aamma qinigassanngorteqqinniarnani aalajangernera sisamanngornermilu unnukkut nalunaarutigaa.

Partiip siulittaasuata Aki-Matilda Høegh-Dam suliaanut qujassuteqarfigaa:

- Puigornavianngilarput. Eqqaamajuassavarput, maannalu aaliangiussat sassaqqinniannginerit tamakkiisumik taperserparput. Tununniippugut, Pele Broberg Facebookimi quppernermini allappoq.

Aki-Matilda Høegh-Dam Folketingimut qinigassanngorteqqinniarnani siusinnerusukkut nalunaarutigereernikuaa, ilaatigut Inatsisartunut ilaasortanngorami nukini tassani atorusullugit.

- Pissutsit ilungersunartut iliartunngillat

Aki-Matilda Høegh-Damip aalajangernini pillugu immiussani TikTokimi saqqummiuteqqammerpaa:

- Maannakkut Uummannamiippunga. Tusareersimassavarsi Folketingimut qineqqusaarneq aallartittoq. Paatsoortoqaqinammat oqaatigiinnassavara:

- Folketingimut sassaqqinniarnanga aalajangiussimagakku. Taamaammat tapersersuisarsimagassi tamaavissi qamannga pisumik qujaffigeruppassi. Angusaqaqaagut. Aamma qularutiginngilara Folketingimut isertussat tullii pimoorussillutik ingerlalluarumaartut, Aki-Matilda Høegh-Dam videomi ilaatigut oqarpoq, nangillunilu:

- Nunatsinni pissutsit ilungersunartut ikiliartunngillat, taamaammat nukikka tamaasa nunatsinni aaqqitassanut ilungersunartunut piffissamik atuilluarlunga atorusuppakka. Folketingimi suleqatigisimasakka immikkut aamma qujaffigerusuppakka, aamma Aaja Chemnitz. Isumaqatigiittuaannanngikkaluarluta suleqatigiissimanitsinnut aamma qutsavigerusuppakkit.

Aki-Matilda Høegh-Dam Folketingimut 2022-mi qinersinermi Siumut sinnerlugu qinigassanngortippoq. Qinersinermi taaguunneqarnerpaalluni 6.670-inik qinerneqarpoq, tassa qinersisut tamarmik 33 procentiinit taaneqarluni.

Inatsisartunut 2025-mi qinersisoqarnissaa sioqqullugu februaarimi Siumumiit Naleqqamut nuuppoq.