Imarisassat attuumassuteqartut
Siumup Kim Kielsenip illersornissamut isumaqatigiissut pillugu aalajangiinera naammagittaalliuutigissavaa
Inatsisartut siulittaasuata Kim Kielsenip illersornissamut isumaqatigiissut pillugu partiit oqallinneranni taperserneqartutut nalilerlugu oqaluuserineqartoq ataatsimiititaliamut ingerlateqqinneqassanngitsoq aalajangerpaa. Taamaattumik oqaluuserisaq taamatut isikkoqarluni ataatsimiititaliami suliarineqaqqaarani aappassaaneerneqartussanngorpoq. Aalajangiineq Siumup isumaqatiginngilaa.
Partiit arlallit nunanut allanut sillimaniarnermullu ataatsimiititaliamut ingerlateqqinneqassasoq innersuussutigalugu oqariartuutigigaat Erik Jensen (S) oqarpoq.
– Kim Kielsen kisermaassilluni nammineq naliliinermigut aalajangiivoq. Inuit Ataqatigiit, Demokraatit Siumullu ataatsiminititaliamut ingerlateqqinnissaa innersuuppaat. Oqallinnermi taamatut oqartoqarpoq. Inatsisartut ataatsimiittarfianni oqaatigineqartut atuuttarput. Tamanna akuerinngilarput., Erik Jensen oqarpoq.
Siumut Inatsisartut Siulittaasoqarfiannut allakkatigut naammagittaalliuuteqassasoq taassuma ilanngullugu oqaatigaa.
Oqallinneq naammassivoq
Illersornissamut isumaqatigiissut pillugu siullermeerinnilluni oqallinneq naammassivoq. Siunnersuut nunanut allanut tunngasunut aamma sillimaniarnermut ataatsimiititaliamut suliassanngortinneqarluni ingerlateqqinneqarpoq.
Siunnersuutip aappassaaneerneqarnissaanut suli ulluliisoqanngilaq.
Múte B. Egede: Nunarput navianartorsiortinneqarnikuuvoq
Nunanut allanut tunngasunut naalakkersuisoq Múte B. Egede naggataarutaasumik oqaaseqarpoq.
Oqallinnermi Naleqqamit oqaaseqaatit assigiinngitsut oqariartuutigigai maluginiarlugit oqaaseqarfigai:
- Tatineqarsorineqartuusaarluta paatsiveerutsitsiniarsarineqarnerarpugut, Naleqqamiit ilaatigut taama oqartoqarpoq. Naalakkersuisut sioorasaarneqartutut pissusilersorneq ajorput. Nunarput sioorasaarneqarsimaqaaq. Piviusoq taannaavoq.
Múte B. Egede oqarpoq pisoq ilungersunartorujussuusoq, ilaatigut oqartoqarsimammat Kalaallit Nunaat pinngitsaalillugu tiguarneqarumaartoq.
Nassuerutigaa partiit ilaasa siunnersuutip imarisaa pitsaanerusinnaasoq kissaatigigaat.
- Erseqqissarusuppara isumaqatigiissutip tamatuma suliarinissaanut piffissaqarluarsimannginnatta. Suleqateqarsimavugut, taakkualu isumaqatiginninniarnissatsinnut isumaqatigiissutillu inissinnissaanut piffissamik aalajangersimasumik piumasaqarput. Nunatsinni toqqissisimanissaq anguniarlugu sapinngisamik sulisimavugut, nunanut allanut tunngasunut naalakkersuisoq oqarpoq.
Aqqalu Jerimiassen: NATO qinertariaqarparput
Atassutip siulittaasua, Aqqalu C. Jerimiassen, oqalugiartutut kingullertut oqaluttarfimmiippoq. Oqalugiarnermini aallartippoq nunanut allanut tunngasunut naalakkersuisumut, Naalakkersuisut siulittaasuannut atorfilittanullu qujalluni.
- Nunatta tatineqarnera asuliinnaanikuunngeqaaq, nunatta ingerlaqqinniarnera piffissami tatineqarfimmi sorpassuartigut eqqornerlunneqarnikooqaaq.
Aqqalu C. Jerimiassen oqarpoq illersornissamut isumaqatigiissut pitsaasorpassuarnik imaqartoq, aamma suli pitsaanerusumik oqaatigineqarsinnaagaluarluni eqqaamassallugu pingaaruteqarpoq nunarsuarmi naalagaaffiit pissaaneqarnerpaat ilaannut isumaqatigiissutaammat.
Narsarsuarmi mittarfia pingaarutilimmik inissisimaffeqaleqqinnissaa aamma kalaallit suliffeqarfiutaannik salliutitsineq iluaqutissatut pingaartutut oqaatigai.
- USA ileraarput, imaanngilarli ilerigatsigu kammaalluartuaannassasoq. Kammaalluartormi tassaasinnaanngimmat piumallerlunilu nuna tigorusuummertarlugulu piarerusuummertaraa, Aqqalu C. Jerimiassen oqarpoq.
Nassuerutigaali Kalaallit Nunaata silarsuarmi pissutsit maanna atuuttut naleqqussarfigisariaqarai.
- NATO ileralugu toqqartariaqarparput, USA-p ilerinissaa avaqqukkuminaappoq.
Atassutip isumaqatigiissutip tamatuma periarfissaqartitai atorluarusuppai, periarfissat suut pineqarnersut qanorlu Kalaallit Nunaannut aningaasatigut iluaqutaasinnaanersut ilisimalluassalluguli pingaaruteqarnerarlugu.
Aqqalu C. Jerimiassen naggasiivoq oqarluni Atassutip isumaqatigiissut akuerigaa.
Erik Jensen: Isumaqatigiissutip piviusunngortinnissaa aatsaat aallartisalerpoq
Siumut sinnerlugu Inatsisartunut ilaasortaq Erik Jensen oqaluttarfimmit oqarpoq isumaqatigiissut nutaaq alloriarnerusoq annertooq pingaaruteqartorlu, Siumumilu tunngaviusumik isumaqatigiissut naammagisimaarneqartoq.
Partiili isumaqarpoq illersornissamut isumaqatigiissut 1951-imeersoq tamaat isumaqatiginninniutigineqaqqittariaqaraluartoq, taamaattumillu isumaqatigiissutip ilassutaa naammagiinnarnagu piumasaqarnerulerusupput angusaqarnerorusullutillu.
- Naalakkersuisut isumaqatigiinninniarnerup nalaani nunaqqataasunut, partiinut qinikkanullu matoqqalluinnartumik ingerlatsimanerat toqqissisimannginnermik pilersitsisimasutut sakkortuumik tikkuarusupparput, Erik Jensen oqarpoq.
Isumaqatigiissutigineqareermat aatsaat paasitinneqarsimasut, oqarpoq.
- Isumaqatigiissutip qulakkeerpaa NATO-mi iligiit suleqatigiittuarnissaat siunissamilu toqqissisimaneq tunngavigalugu nunatta ingerlariaqqinnissaa. Soorlu aamma tamanna Siumup anguniagaani allassimasoq.
Erik Jensen oqarpoq Kalaallit Nunaat siunissami naalagaaffinngorpat kalaallit namminneq nunap illersorneqarnissaanik nunanullu allanut politikkiminik ilusilersuisussaasut.
Erik Jensenip oqaaseqartartut allat assigalugit erseqqissarpaa isumaqatigiissut tunngavigalugu Amerikamiut sakkutuui Narsarsuarmi Mestersvigimilu suliniuteqarsinnaalersut maluginiarlugu.
- Sumiiffiit taakku toqqarneqarnerannut tunngavilersuutit Naalakkersuisut erseqqissumik nassuiaatigisariaqarpaat. Aamma aatsitassanut, uuliamut kiisalu siunissami inuussutissarsiornikkut periarfissanut tunngatillugu qanoq sunniuteqarsinnaanersoq paasisaqarfigisariaqarparput, oqarpoq.
Siumut isumaqarpoq isumaqatigiissummut piumasaqaateqartoqartariaqartoq, ilaatigut sakkutuut inissisimaffigisimasaat salinneqartariaqartut, Amerikamiut nunaminertanik atuinerminni nunatta karsianut akiliuteqartarnissaat aamma Kalaallit Nunaata piumasarisariaqaraa qaffasissumik inissisimaffilimmik malitseqartitsinissamik suleqatigiissitaliortoqarnissaa, taakkualu isumaqatigiissutip malinneqarnera qulakkeerniarlugu aalajangersimasumik ataatsimiittarnissaat.
- Siumumit oqaatigissavarput isumaqatigiissut nutaaq pingaarutilerujussuaq. alloriarnertut isigigatsigu. Kisiannili suliassartarvii tigussaasunngornissai aatsaat aallarteqqilermata.
Erik Jensen naggasiivoq oqarluni Siumup suliassaq pingaaruteqartoq taanna Nunanut Allanut Sillimaniarnermullu Ataatsimiititaliamut ingerlateqqikkusukkaa.
Mimi Karlsen: Isumaqatigiissutip qanoq malinneqarnera pillugu ukiumoortumik paasititsisoqartariaqarpoq
Tulliulluni oqalugiarpoq Inuit Ataqatigiit oqaaseqartartuat Mimi Karlsen.
- Nunannguatsinni soorunamiusutut isigalugu eqqissilluta inuusinnaanerput inuujuareerluta puigunaaqaaq ullut arlaanni tusaratsigu nunap pissaanilissuup nunarput pigilerumallugu oqaaseqarmat. Ernumaninnguukkiartuaarpoq ilumoorullugu oqartalermat nunarput illersornissaq pillugu pigisariaqarlugu. Annilaanganinngorporlu allaat sakkulersorneq aqqutigalugu nunarput tiguarniarmagu, oqarpoq.
Mimi Karlsenip Naalakkersuisut qujaffigai Kalaallit Nunaata soqutigisaanik nunat pissaanilissuit akornanni qulakkeerinninniarlutik periarfissarsiorsimanerat pillugu, nassuerutigaalu tamanna ajornaatsuinnaasimanngitsoq.
Isumaqatigiissummi erseqqissumik allassimavoq kalaallit inuiaqatigiittut pisinnaatitaaffillit aammalu namminneq aalajangiisinnaassuseqartut.
Mimi Karlsenip sakkutooqarfiit amerlanerusut periarfissaanerat eqqaavaa, IA-lu isumaqarpoq innuttaasut tusarniaavigineqartariaqartut, innuttaasunut paasissutissiisoqartariaqartoq najugaqarfiillu toqqissisimanartuusariaqartut.
- Isumaqatigiissummi innuttaasut inuunerat, piniarneq aalisarnerlu sapinngisamik ataqqineqassasut allassimavoq. Pinngortitap illersorneqarnissaa isumaqatigiissummi pingaartinneqarpoq. Kisianni innuttaasut eqqortumik aperipput: Kina nakkutiginnittussaava? Ajutoortoqartillugu kina akisussaasuussava, aamma saliinissaq qanoq qulakkeerneqassava? Taakku pillugit Naalakkersuisut erseqqissumik pilersaarusiortariaqarput, tassunga ilanngullugu nunaqqatigiit kommunillu qanoq peqataatinneqassanersut pilersaarusiortoqartariaqarpoq.
Inuit Ataqatigiit siunnersuut tapersersorpaat, isumaqatigiissutilli immikkoortui ataasiakkaat, soorlu Kalaallit Nunaata siunissami Nato-mut ilaasortanngornissaa, oqaloqatigiissutiginerusariaqarnerarlugu.
- Taamaattumik Inuit Ataqatigiit siunnersuut taperserparput, isumaqatigiissutillu Kalaallit Nunaanni akuersissutigineqarnissaanut akuersilluta taasissaagut. Naalakkersuisut isumaqatigiinniarnermi angusaat taperserparput, suliassanilli naammassinngisatsinnik ammasumik oqaatiginnippugut. Isumaqatigiissutip atuutilernerata kingorna Naalakkersuisut isumaqatigiissutip qanoq ingerlanneqarnera pillugu Inatsisartunut ukiumut minnerpaamik ataasiarlutik nalunaaruteqartarnissaat piumasaraarput, oqarpoq naggasiillunilu:
- Qanortoq aamma nunarsuarmi eqqissinissamut aqqutissiuuteqataagili.
Pele Broberg: Kaasarip atisaanut nutaanut assersuunneqarsinnaavoq
Pele Brobergip isumaqatigiissut kaasarimut "atisanut nutaanut" assersuuppaa: Amerlanngitsut takusinnaavaat qanoq pitsaatigisoq.
Pele Brobergip oqaatigeqqippaa isumaqatigiissut aningaasatigut iluaqutaanngitsoq, Kalaallit Nunaallu aningaasatigut iluanaaruteqarniarluni isumaqatigiinniarsimasariaqaraluartoq.
Naalakkersuisut siulittaasuat Jens-Frederik Nielsen nikuippoq aperillunilu qanga Amerikamiut oqarsimanersut Kalaallit Nunaat illersorniarlugu akiliiumallutik.
Pele Broberg akivoq Trumpip Kalaallit Nunaat pisuunngortikkumaaraa, tamannalu tatigisariaqartoq.
Vivian Motzfeldt apeqquteqaatimi oqarpoq Kalaallit Nunaat tuniniarneqanngitsoq, Pele Brobergili isumaqatigiissut aqqutigalugu aningaasanik pissarsiniarsimasoq.
Apeqqutit sakkortugaluartut apeqquteqartartut ilarpassui oqarput Naleqqap isumaqatigiissummut amerlanertigut isumaqataanera nuannaarutigisimallugu.
Pele Broberg: Imaa innuttaasut ilisimanngikkaat, sinaakkutaa akuerineqarpoq
Naleqqap siulittaasua Pele Broberg oqaluttarfimmut qaqivoq. Oqarpoq USA isumannaallisaanermi politikkikkut suleqataasutut pissusissamisoortutut Naleqqap isigigaa, isumaqatigiissulli nutaaq isornartorsiorpaa.
- USA nunatsinnut tunngatillugu annertuunik pisinnaatitaaffeqalerpoq. Inuiaalli Kalaallit pisinnaatitaaffinnut taakkununnga aalajangersimasumik iluanaarutissaannik qulakkeeriffigineqanngillat. Peqatigisaanik namminiilivinnerup kingorna aamma atuuttussanik pisussaaffiliisoqarpoq, oqarpoq.
Pele Brobergip oqalugiarnermini oqaatigeqqippaa, parteeqatimi Vivian Motzfeldtimut apeqquteqarnerminni oqaaserisimasaattut, isumartik naapertorlugu Kalaallit Nunaat illersornissamut isumaqatigiissummit aningaasatigut iluaqutissaqanngitsoq.
- Inatsisartut sulinerup ingerlanerani peqataatinneqarnissaat kissaatigisimavarput. Angusat suli sunnerneqarsinnaaneranni ilisimasavut, misilittakkavut isornartorsiutivullu atorneqarsinnaasimagaluarput, oqarpoq.
Isornartorsiorpaa USA-mut tunngatillugu pissutsit nunap iluani aalisarnermut inatsimmut, soraarninngornissamut pisussaaffimmut inuillu namminneq aalajangiisinnaatitaanerannut tunngassuteqartunit pingaarnerutinneqarsimanera.
- Taamaattumik isumaqatigiissutip aningaasaqarnikkut imarisaa aalajangiisuulluinnarpoq. Upernavimmi, Uummannami imaluunniit Ittoqqortoormiini ilaqutariinnut, nunatta nunarsuarmioqatigiinnut pingaaruteqarnera aatsaat ulluinnarni periarfissanik pitsaanerusunik kinguneqarpat malugineqarsinnaasumik naleqassaaq. Ilinniarnissamut suliffissanullu periarfissat amerlanerusut. Attaveqaasersuutit pitsaanerusut. Aningaasaqarnikkut toqqissisimaneq annertunerusoq. Allanik isumalluuteqarnerup annikinnerunissaa.
Pele Brobergip aamma isornartorsiorpaa Naalakkersuisut isumaqatigiissummik atsiorsimanerat, tassanimi inissittariaqarpoq isumaqatigiissutip iluani qanoq iliorsinnaaneq.
- Innuttaasut imarisaanik ilisimatinneqannginneranni tunngavissaanut akuersisoqareerpoq. Siunissami qanoq annertutigisumik peqataatinneqassanerluta, imaluunniit qanoq annertutigisumik paasitinneqassanerluta, tamakkiisumik ilisimanngilarput.
Naggataatigut oqarpoq Inatsisartuni oqallinneq ileqqulersuutiinnaasutut tusaallugu, erseqqissarpaali isumaqatigiissut aatsaat atuutilersinnaasoq Inatsisartut Folketingillu akuersippata.
Naleqqap kissaatigaa isumaqatigiissut aappassaaneerneqartinnagu ataatsimiititaliamut ingerlateqqinneqassasoq.
Vivian Motzfeldt ataatsimiititaliamut suliakkiinissamut ammavoq
Vivian Motzfeldt arlaleriarluni aperineqarpoq sooq Kalaallit Nunaat sakkutooqarfissat pillugit akiliiffigineqassannginnersoq.
Akerlianilli oqarpoq Kalaallit Nunaata illersorneqarnissamut akiliuteqartannginnera pitsaasuusoq.
Siumup apeqquserpaa sooq Demokraatit siunnersuutip maannakkutut itsillugu ingerlateqqinnissaanik kissaateqarnerat.
Demokraatit isumaqarput isumaqatigiissut atsiorneqareermat ataatsimiititaliamut ingerlateqqinnissaa pisariaqanngitsoq, Vivian Motzfeldt oqarpoq. Kisianni amerlanerussuteqartut akuersippata siunnersuutip ataatsimiititaliamut ingerlateqqinnissaa ammaffigaa.
Nunanut allanut naalakkersuisoq, Múte B. Egede (IA), nikuippoq erseqqissarniarlugu Demokraatit isumaqatigiissutip suliarineqarnerani peqataasimanngitsut, taamaattumillu isumaqatigiissutip imarisai pillugit apeqqutit partiimut ataatsimut tunngatinneqartariaqanngitsut.
Vivian Motzfeldt oqarpoq suliamut peqataasimanngikkaanniluunniit, pingaaruteqartoq innuttaasut paasissagaat Demokraatit apeqqummi aamma qanoq isumaqarnersut.
Vivian Motzfeldt: Nunarput nunap assingani toorniinnaanngilaq
- Angusaq angisooq, Vivian Motzfeldt (D) oqaluttarfimmiit aallarniuteqarluni oqarpoq.
- Ukiuni kingullerni avataaneersunit tatineqarpugut, tamannalu assut ilungersunarsimavoq.
- Nunatta piginissaanut psinnaatitaaffigugt qulakkeersimavarput, oqarpoq kalaallillu tapersersuinerannut qutsavigillugit.
Kalaallit Nunaat oqartussaassuseqarnerulersimasoq, tassami siunissami kalaallit qaangiinnarlugit aalajangiisoqartarunnaassammat, oqarpoq.
- Ukiorpassuarni nunatta tusarneqarusullunilu aaqqiissutissanik nassaartoqarnissaanut peqataarusussimavoq. Kalaallit Nunaat sermerujussuuginnanngilaq nunap assingani.
- Kalaallit Nunaat aamma tassaavoq inuiattut ersersippaat ukiorpassuarni kinguaariinni tulleriinni nunap killeqarfiini najugaqarsimasut.
Vivian Motzfeldtip nassuerutigaa Issittup sakkutooqannginnerunissaa sivisuumik pilersaarutigineqarsimasoq, silarsuarmili pissutsit allanngorartuartut Kalaallit Nunaata naleqqussarfigisariaqarai.
Isumaqatigiissummi allassimavoq USA Narsarsuarmi Mestersvigimilu sakkutooqarfiliussasut, oqarporlu sakkutooqarfimmik nutaamik pilersitsisoqassappat nunaqavissut, nunalerisut takornariaqarnerlu eqqaamaneqartariaqartut.
Vivian Motzfeldt naggataatigut Naalakkersuisut siulittaasuannut, nunanut allanut tunngasunut naalakkersuisumut, Naalakkersuisunut ilaasortanut Inatsisartunullu qujavoq.
Aammattaaq atorfillit qutsavigai
- Qujanarujussuaq ilissinnut, innuttaaqatitsinnullu, pisariaqartitsiffiusumi suligassi. Angusaqarluarpugut. Kissaatigaarput pisuni taamaattuni siunissami inuiaqatigiit ataatsimoornissaat qulakkeersinnaagipput, tamannami nukiit ilagaat avataaneersunik aarlerinartorsiortitsisunik akiuinissamut.
Demokraatit siunnersuut maannakkutut isikkoqartoq aappassaaneerneqartikkusuppaat.
Múte B. Egede: Aarlerisunnerup nalaani ataatsimoorneq annertooq takuarput
Nunanut allanut tunngasunut Naalakkersuisoq siulliulluni Inatsisartuni oqaluttarfimmut qaqivoq.
Isumaqatigiissutip suliarineqarnerata oqaluttuassartaa taassuma oqaatigiumavaa:
- Isumaqatigiissummut pingaaruteqarluinnarsimavoq USA-p atlantikup avannaani sillimaniarnermut Kalaallit Nunaata iluaqutaaneranik akisussaaffimmillu NATO-mi iligiinnerup ilaatut isumaginninnitsinnik akuersaarnissaa. Isumaqatigiissummut pingaaruteqarluinnarsimavoq USA-p nunatsinni sakkutooqarnikkut najuunnera nunatsinni inuiaqatigiit ineriartornerannut soorunami pitsaasumik kinguneqarnissaanik uppernarsaaqqinnissaa. Isumaqatigiissummut pingaaruteqarluinnarsimavoq USA-p Kunngeqarfiup naalagaaffittut imminut oqartussaaffiginera inuiaallu kalaallit nunat tamat akornanni inatsisit naapertorlugit namminneq aalajangiisinnaatitaasuunerannik uppernarsaanissaa, oqarpoq.
Isumaqatigiissutip immikkuualuttortai ilaatigut eqqaavai, soorlu nunatsinni illersornissaqarfeqarfinni USA-p pilersitsisinnaanera, taamatullu nunatta namminersuleruni Natomut ilaasortaaginnarnissaanut pituttornera.
- Takorlooruminaatsitavut ernummatigalugit innuttaasut ataatsimoornerat takusimavarput. Nunatsinnut asanninnerput aamma innarligassaannginnerput piumassuseqarnerpullu upperalugit aqqutissatsinnik nassaarsinnaasimanerput pillugit ataatsimoorluta innuttaasut katersuutsissinnaallugit takuarput. Aqqutissaq USA Danmarkilu peqatigalugit nassaarivarput.
- Isumaqatigiissut nunanut allanut attaveqarnikkut suliniuteqarnermi angusaavoq annertoorujussuaq, USA-mik suleqateqarnerup pilerseqqinneqarnissaa, NATO-mi patajaassutsip pilerseqqinneqarnissaa aamma eqqisseqqiallassinnaanerput anguniagaasimallutik. Tamanna tulluusimaarutigisinnaavarput, naggasiilluni oqarpoq.
Jens-Frederik aamma Múte ilassinnipput
Jens-Frederik Nielsen aamma Múte B. Egede Katuami inunnik ilassinnipput eqitaarisarlutillu.
Kaffellernermi pulaartoqangaatsiarpoq.
Kaffellernerup nalaani aamma paggatsitsisoqarpoq.
- Ernutara tuttumik pernarsimammat paggatsitsivunga. Kisianni aamma uku angusaat pillugu nuannaaqaanga. Ippassaq kisima angerlarsimavunga, atsiornerannut malinnaallunga. Qujavunga angusaannut, Louise Petersen, paggatsitsisoq oqarpoq.
Louise Petersen. Assi: Arnaq Nielsen Tusagassiortunik katersortitsineq naavoq
Tusagassiortunik katersortitsineq naammassivoq.
Jens-Frederik Nielsen aamma Múte B. Egede peqataasoralugit maanna kaffellertoqarpoq.
Trumpip tikeraarsarnissaanut pilersaaruteqartoqanngilaq
Jens-Frederik Nielsen oqarpoq Donald Trumpip Kalaallit Nunaannut tikeraarsarnissaanut maanna pilersaaruteqartoqanngitsoq.
- USA-mulli isumaqatigiissuterput isumaqarpoq nuna iligigippurt. Maanna piffissaqarumavunga pulaartugut kaffeqatigissallugit, oqarpoq.
Amerikamiut aqqartartui nunatta imartaani immap ikeratigut ingerlasinnaalerput
Naalakkersuisut Siulittaasuat aamma Nunanut allanut Naalakkersuisoq Katuami tusagassiortunut sassarput.
Tusagassiortut apeqquteqannginneranni isumaqatigiissutip imaata ilaanik eqikkaapput.
Isumaqatigiissut USA-p sakkutooqarfiliornissaanik qulakkeerinnittoq, Jens Frederik Nielsen oqarpoq.
- Narsarsuaq Mestersvig-lu taaneqarput. Nunalli pingasuulluta tamanna isumaqatigiissusioqqaassuarput, Inuit Narsarsuarmit nussortinneqassanngillat.
Múte B. Egede aamma oqaasertaliivoq.
- Amerikamiut nunatta imartaani aqqartartut atorlugit immap ikeratigut ingerlasinnaalerput. Siornatigut immap ikeratiguunngitsoq qaavatigulli ingerlasinnaanikuupput, tamanna isumaqatigiissummi aamma nutaartaavoq.
Sakkutooqarfiliortoqassappat kiffartuussinissamik isumaqatigiissutit kalaallit suliffeqarfianeersut USA-p atussallugit pisussaaffigilerpai.
Isumaqatigiissut illersoqatigiiffiup nukittunerulerneranik aamma kinguneqartoq nunanut allanut naalakkersuisoq oqarpoq.
- NATO-p toqqammavia nukittunerulerpoq. Taassuma piuinnarsinnaanera apeqqusernarsinikuugaluarpoq. Maannali NATO-mi nunat imminnut nukittorsaqatigiissapput.
- Torersumik naammassivugut. Toriitsumik ingerlasimaneq qaangiuppoq, Múte B. Egede oqarpoq.
Jens-Frederik Nielsen: Isumaqatigiissut tamat attaveqatigiittarfiini allatanit oqimaanneruvoq
Sermitsiamit tusagassiortoq aperivoq tatigeqatigiinnissaq qanoq sulissutigineqassanersoq. Naalakkersuisut siulittaasuat Jens-Frederik Nielsen akivoq:
- Inatsisitigut pituttuisut isumaqatigiissutit uani atuupput. Paasisinnaavara innuttaasunut toqqissisimananngitsoq nunap pissaanilissuup siuttua tamat attaveqatigiittarfiini siorasaarutaasinnaasunik allappat. Uanili atsiornigut, nunatsinni piginninnitsinnik ataqqinnittut, namminerlu aalajangiisinnaanitsinnik pingaartitsisut inatsisitigut pituttuipput, Jens-Frederik Nielsen oqarpoq.
- Isumaqatigiissut atsiorneqartoq oqimaanneruvoq, pingaarnerullunilu, tamat attaveqatigiittarfiini oqaatigineqartunit.
Múte B. Egede: Avatangiisigut ileqqugullu ataqqineqassapput
Isumaqatigiissut naapertorlugu amerikamiut sakkutooqarnikkut nunatta nunataani, silaannaani aamma imartaani angalasinnaapput. Aamma aqqartartut eqqarsaatigalugit:
- Oqaluttuarisaanitsinnit, kulturitsinnit, imartatsinni atuinermi, soorlu aalisarnermi piniarnermilu ileqqugut ataqqineqarpata, aatsaat piusinnaapput.
- Permanent kommiteemi, tassa oqaloqatigiiffiusussami, pilersitsivugut.
- Oqaloqatigiinnigut assigiinngitsut, sakkutooqarfinnik pilersitsisoqassappat, isumaqatigiissutigineqaqqaarlutik inissittalissapput, oqarpoq nangillunilu:
- Pinngitsooratik avatangiisigut ataqqissagaat. Avatangiisigut ataqqissagaat, kingorna qimagaannakkanik torersagassanik maani peqaqqissanngimmat. Ataqqineqartussatut piniarnikkut aalisarnikkullu ileqqoqarnerput aamma inissippagut. Siunnerfiinnaajunnaarpoq, inatsisitigulli pituttuivugut, malinnittussaatitaaneq qulakkeerneqarluni, Múte B. Egede oqarpoq.
Múte B. Egede: Kalaallit Nunaat kalaallit pigiuassavaat
- Piffissaq sivisooq, ullut nalorninartut qaangelrugit, tuigut qasoorsinnaanngorpagut.
- Siunissaq pillugu pilersaarusiorsinnaanngorpugut.
- Toqqammavissat kingulitta siunissaanut tunngasut alloriarfigaagut.
- Inuiannguulluta 56.000-iinnannguulluta, avatangiisit peqqarniissinnaasumi kusanartumilu, ukiuni tusintilinni najugaqarsimavugut.
- Ataatsimoornermi takutitsinissigut tunniussarsi. Isumaqatigiissununa ilissi persi. Nunatut nalitut pineqarluta, pissaaneqarnerpaamut isumqatigiissusiorpugut.
- Inuiaat kalaallit avaqqunneqarsinnaanngillat Issittumi, nunatsinni. Inuiaat kalaallit tassaapput nunaminni najugaqartuartussat, Múte B. Egede oqarpoq.
Atorfilittat tallimat qujaniarfigineqartut
Nunanut allanut Naalakkersuisup, Múte Bourup Egedep (IA), tikinnerminni oqalugiaatini naggaserlugu atorfilittat tallimat, ilaat Nuummi ilaallu USA-mi allaffillit immikkut qujaniarfigerusullugit niuffiortunut sassarteqquai.
Atorfilittat tallimat ilaatigut tassaapput, nunanut allanut naalakkersuisoqarfimmi pisortaq, Mininnguaq Kleist, Kalaallit Nunaata USA-mi aallartitaqarfiani pisortaq, Jacob Isbosethsen, nunanut allanut naalakkersuisoqarfimmi siunnersortaaneq, Allan Peter Olsen, taakkualu suleqataat marluk.
Atorlittat taakkua pisortaat, Mininnguaq Kleist, naatsumik ima oqarpoq:
- Suliagut imaannaasimanngillat. Ilungersorsimaqaagut. Danskit atorfilittai peqatigalugit. Nunarput pillugu sulisimavugut, ilungersorsimaqaagullu. Qujanaq, taanna oqarpoq.