Tatsimi sikumi sukuutsertarnissamik takorluugaq qajannartoq

Nuummi issileraangat ukiullu qaamarnga kangerlummi kuultiusutut qaammarissiartortillugu, Jesper Labansen containerip sukuutsinik ulikkaartup saavani nikorfasarpoq. 

 Issittumi paatsiveerusimaarfiusumilu sukuutsinik qiarsuppalutsitsinerit, isiginnaartunullu issiavimmi nuannaarlutik nilliasut tusaasinnaanissaannik takorluukkani eqqarsaatigiuarpaa. Jesper sisorarluni sangusaartartuuvoq, sangusaarluni sangusaapiloorlunilu sisorarneq nuannarisaralugit, nuannarinerusaali allamiippoq: tatsip sikuani quasattumiippoq.

Meeraallunili sukuutsertartoq 

Inuunini tamaat angorusuttuagaata kinguneranik suliniut “Sukuutserta” pilersinneqarpoq. Jesper Labansenip Nuummi Illorsuup Timersorfiup saavani sukuutsertarfimmi sunngiffimmini sukuutserneq 1970-ikkunnili sungiusartarsimavaa, meeraallunilu tassani sukkassuseq, uppinnaveersaarnissaq ataatsimoornerlu ilinniarsimallugit.  

Misigissuseq tamanna annaanngisaannarpaa. Inuusuttuulluni Alaskami ilinniartuutilluni ishockeyp sakkortussusia ataatsimoornerlu nuannarilluinnarpai – timersuut taanna Amerikap Avannaani isseqisumi, inuiaqatigiinni kinguaariit akimorlugit ataqatigiinnerulersitsisarpoq, illoqarfiillu mikinerpaalluunniit namminneq sukuutsertarfeqarlutik. Jesper Labansen Nunatsinnut angerlarami ataatsimik aalajangiussaqarpoq: Nuummi ishockeyrtarneq aallartinneqassaaq.

  – Isumaqaramami tamanna periarfissaqassasoq. Tassami Nunatsinni ishockeymik aallussaqarsinnaaneranut assigiissuterpassuit takuneqarsinnaapput, nuannaarpaluttumik nipeqarluni oqarpoq.

Ishockeyrnermik sungiusarnissaq aamma piviusunngortinneqarpoq. Inuusuttut Nuummiut Maniitsormiullu Akilinermi Iqalunni sikumi unamminermik misilittagassarsiorlutik angalanissaat, namminerlu allat pingasut peqatigalugit sungiusaasutut pikkorissarniarlutik angalanissartik pilersaarusiorpaa iluatsillugulu.

Anguniakkat angeqaat nukissaqarluartoqarlunilu. Nunatsinnili ataavartumik sukuutsertalernissamik takorluugaqarneq Issittumilu piviusut sikumut ukiukkullu taartumut tunngaannanngillat. Tunngavissat qajannartuunerat paasinarsivoq, ishockeyrtarnerlu iluamik tunngavilerneqanngisaannarluni.

Kajumissutsiminnik ikiuuttut imermillu qerititsisarneq 

 Tatsimi Annersuarmi timersuutit allat ukiuunerani aamma ingerlanneqartarput. Ujakkaartut illinerit piareersarneqarsimasut ingerlavigisarpaat, tatsimilu sikup qeqqani sisamanik teqeqqulimmik qajannarnerusumik takussutissaqarluni: Nuummi sukuutsertarfituaq. Namminersorluni pilersitaq. Namminneq kajumissutsiminnik ikiuuttunit aserfallatsaalineqartoq. Ukiut tamaasa naqqanit pilerseqqinneqartartoq.  

- Maani nuannersumik nukissaqartoqarluarpoq. Tamakku tamarmik iluatsikkaangata takusarpavut angajoqqaat meeqqatik sukuutsertarfimmut qimattaraat namminnerlu sisoraatitik ujakkaarutit saqqummeraangatigik, tamanna nuannarisarpara, Jesper Labansen qungujulalluni oqaluttuarpoq. 

Ilungersorlunili sulisoqarneratigut iluatsinneqartarpoq. Sukuutsertussat siulliit sikumukartinnagit, sukuutserfissaq aputaajarneqaqqaassaaq, imermik serpalittarneqassalluni, qaavalu issimit qulloortinneqarsimappat aaqqissuuneqassalluni. Sukuutsertarfik tatsip sikuaniimmat, Jesperip suleqataasalu kajumissutsiminnik suleqataasut, imeq sukuutsertarfimmut serpalittagassaq pissarsiariniarlugu meterip affaanik ititigisumik sikukkut qillerisarput — issittumi assatik atorlugit suliarisartagaat, tamatumani inussat sukkasuumik malussarsinnaajunnaartarlutik. 

- Arlaleriarluta ikiorneqartarpugut. Ilaatigut maskiinamik qillerissummik, innaallagissiuummik mikisumik aamma imermut pumpimik, oqaluttuarpoq.

Suulli tamarmik inissinneqareeraluartut, sikumi sukuutsertoqarsinnaalernissaanut nalunaaquttap akunneri kajumissutsiminnillu ikiuuttut aalajangiisuusarput.

Sukuutsertarnermi ileqqoq kusanaatsoq

Nammineq kajumissutsiminik ikiuuttumik akisussaaffimmik isumaginnittoqassappat, sukuutsertarfik aatsaat ammarneqarsinnaavoq. Ikiuuttumit containeri ualikkut ammarneqartassaaq – pingaarnerpaamillu taarsinerani parnaarneqartassalluni. Taamaalilluni sukuutsit qimaannakkat katersorneqartarlutik, immikkoortiterneqartarlutik, sukuutsit illugiissillugit nanisarlugit aaqqissuuttarlugillu. 

- Sukuutsertarnermi ileqqut ajoraluartumik pitsaavallaanngillat. Ilaannikkut matusinissaq akunnermik ataatsimik sivisussuseqarsinnaasarpoq, ilaatigut sukuutserfimmi sukuutsinik sumut tamaanga qimatsiinnartoqartarmat, amerlaqisullu eqqortumik inissinneqarsimasanngimmata. Tamanna uggornarpoq, Jesper Labansen oqarpoq.

Sukuutserpassuit ullumikkut akeqanngitsumik atorneqarsinnaasut oqaluttuarisaanermik tunuliaqutaqarput. Alaskamit utereernermi kingorna, ishockeyrtartut peqatigiiffiannik 1990-ikkunni pilersinniagaraluaneersuupput.

Suliniutigisaa taamanikkut maangaannarmat, atortut containerimut toqqorneqarput – ukiunilu qulingajanni eqqaaqqinneqaratik.  

- Sukuutsit taamanimeersut ukiut qulit toqqortarineqarput, containerili nassaareqqippara. Ilaatigut taakkua akeqanngitsumik ullumikkut atorneqarsinnaapput – soorunami paarilluarlugit, aalajangersimarpaluttumik inussiarnersumilli qungujulluni oqarpoq.

Taamanimiilli arlalinnik ikiorteqarluni najukkamilu ataatsimiititaliamit tapiiffigineqarnermigut, containeri sukuutsinik atorneqarsinnaasunik ullumikkut imaqarluarpoq. Soqutiginninneq malunnarluarpoq. Sukuutsertarfik ammarneqaraangat siku uummaarissunik ulikkaartarpoq, containerillu eqqaani tulleriiaartut sukuutsinik pisariaqartitsisut amerlanerunerat uppernarsarpaat. Allaammi soqutiginnittut namminneq aqqutissarsiorsimapput.

- Maanna matuersaatinut toqqorsivittaarpugut. Matuersaat containerip tunuanut aaqqatimut siornatigut toqquinnaratsigu. Meeqqat ilaasat nassaarisimagamikku sukuutserusungaaramillu namminneq ammariarlugu sukuutsersimallutik. Tamanna nuannersortaqarlunilu alianarpoq, Jesper Labansen oqaluttuarpoq.

Meeqqat piumassuseqarluaraluartut, kisiannili aamma pilersitatut qajannaatsutut isigineqarsinnaanngilaq. Sukuutsertarneq piumassuseqartunit aallunneqartoq – kajumissutsiminnilli ikiuuttartut suliniuteqarnerisigut ingerlasinnaasoq.

Takorluugaq ingerlateqqinneqartariaqartoq

Jesper Labansenip sukuutsertarfik ammatinniarlugu nalunaaquttap akunnerpassuini suli sulisarpoq. Aputaajaasarpoq, sikumi qillerisarluni ikiortaasullu angerlaraangata containeri parnaartarlugu. Piffissarli tamatumunnga atortagaa naleqqukkunnaaraluttuinnarpoq.

- Qitornakka mikigallarmata tamanna akornutaavallaanngikkaluarpoq. Maannali isumaqartaleramik angerlarsimanngippallaartartunga – taamaattussaanngilarlu, oqarpoq issiaviillu takisuut nammineq sanaat ilaanut ingilluni. Issiavik takisooq inuit sukuutsinik atoraangamik atinialersillugit ingiffissaqarsinnaaniassammata, panimmi aappaa peqatigalugu issiaviliarisimasaminnut.

Suleqataaninili qimakkuminaatsippaa. Sukuutsertarfiup nipaalluinnartup eqqaasippaa, qanoq iliuuseqartigisimaneranik, aamma takorluukkani piviusunngortinniarlugu qanoq ilungersortigisimaneranik. Qimappagu qanormita susoqassava? 

Nunatsinni sukuutsernermik timersuuteqartoqalernissaa takorluugariuarnikuuara. Ilumoorsinnaanngilarmi assammik arsartarneq aamma isikkamik arsaattarneq kisimik annerusumik aallunneqarmata – aamma ukiup affaani ukiuunerani najukkatsinni ukiuutillugu, nipini qatsussisimarpalutsillugu oqarpoq.

Imminut assortuuttutut oqaatigineqarsinnaasutut soqutigisaa sisoraatinik sangusaartarneq aallunneqarsinnaanngimmat, suliniutaa ukioq manna iluatsisimaarneruvoq.

Ukiuunera aputeqarpianngimmat, sisorartarfinni sungiusartarnerit killeqarput, Jesperillu sukuutsertarfimmut nalunaaquttap akunneri amerlanerit atorsinnaasimavai. Apeqqutaaginnarlunili sukuutsertarneq kajumissutsiminnik suliaqartut arlaqanngitsut ikiortigalugit – angutillu ataatsip nalunngeqatiginnissutaa naapertorlugu – qanoq sivisutigisumik ingerlanneqarsinnaanersoq. Jesper najukkami ataatsimiititaliamut aningaasaateqarfinnullu tapiissutinik siusinnerusukkut qinnuteqarsimavoq pissarsisimallunilu, suliniulli unittoortikkumanagu nukissanik atortussanillu suli amigaateqarpoq.

- Kommunip nammineq Timersoqatigiiffiillu Kattuffiata nunatut nunarsuarmi timimik aalatitsinerpaaffinngornissamik takorluukkaminnik tapersersuinissamut periarfissaq manna asseqanngilluinnarmat takusinnaalissagaat takorloorpara, Jesper Labansen oqarpoq, ingerlaqqinnginnerminilu seqernup sikumi qillaalatitsinera isigalugu.

– Sukuutsertarneq timersortarfissuarmik pisariaqartitsiviunani, kisianni Nunatsinni pinngortitamik ukiuuneranilu atugassarititaasunik atorluaaffiusoq takorluugaammat naggataatigut oqaatigaa, nunap pissusianik ukiullu allanngorarnerinik aallaaveqartumik timimik aalatitsinissamut periarfissiisoq.

Containerip tungaanut arriitsumik pisuppoq. Sukuutsertarfik inoqanngilaq, sukuutsillu aqqutigisimasaat kisimik timimik aalatitsilluartoqarsimaneranut takussutissaapput. Jesper Labansenimummi siku imertut serminnguussimasuinnaanngilaq – tamannami neriunnermut ataatsimoornermullu takussutissaavoq. Allaammi nipaatsumi takorluugaq suli malugineqarsinnaasarluni, tassa tullianik sukuutserfigineqarnissaminut utaqqisoq.