Sermitsiaq USA-mit nutaarsiassiisoq

Sverigemiut sakkutuui arlallit pingasunngornermi Kalaallit Nunaannut tikissapput.

Sverigep ministeriunerata Ulf Kristerssonip X-imi taama allappoq.

Sverigemi ministeriuneq naapertorlugu Danmarkip piumasaqaataa malillugu sakkutuut aallartinneqarput.

Svenskit aallartinneqartut iligiinnit arlalinnit aallartussat ilagiinnaraat oqaatigineqarpoq.

Nunanit allanit sakkutuut ataatsimoorlutik Issittumi sungiusarnerannut Operation Arctic Endurance-mut ilaassasut, Kristersson allappoq.

EU-Kommissionip siulittaasuata Ursula von der Leyenip Kalaallit Nunaat tapersersorpaa.

"Kalaallit Nunaata naatsorsuutigisinnaavaatigut.“ AFP naapertorlugu Bruxellesimi tusagassiortunik katersortitsisoqarnerani oqarpoq:

- Uannut pingaaruteqarpoq Kalaallit Nunaata paasissagaat – oqaatsitigut kisimi pinnani, iliuuseqarnikkulli – kalaallit kissaataannik soqutigisaannillu ataqqinnilluta, aamma naatsorsuutigisinnaasaraatigut, von der Leyen oqarpoq.

Taama nalunaaruteqarpoq Nunanut Allanut Tunngasunut Naalakkersuisup Vivian Motzfeldtip (S) qallunaallu nunanut allanut ministeriata Lars Løkke Rasmussenip (Moderaterne), USA-mi præsidentip tullianik J.D. Vancemik nunanullu allanut ministeriannik Marco Rubiomik Washington DC-mi Det Hvide Husip eqqaani vicepræsidentep allaffiani ataatsimeeqateqarnissaat nalunaaquttap akunnerinik sisamanik sioqqullugu.

USA-p præsidentiata Donald Trumpip Kalaallit Nunaannik aqutsilernissamik piumasaqaateqarnerata kingorna ataatsimiinneq piviusunngorpoq. Ataatsimiinneq Kalaallit Nunaata nalunaaqutaa naapertorlugu 13:30 aallartissaaq.

Vivian Motzfeldt Lars Løkkelu Det Hvide Husimut maanna apuussimalerput, tassanilu J. D. Vance Marco Rubiolu vicepræsidentip allaffiani Eisenhower Executive Office Building, Det Hvide Husip sanianiittumi ataatsimeeqatigissavaat.

Ataatsimiinneq nunatta nalunaaqutaat malillugu 13.30 aallartippoq.

Ataatsimiinneq USA-p nunatsinnik annertusiartuinnartumik tatisimanninneranut tunngassaaq.

Ataatsimiinnerup kingorna Vivian Motzfeldt aamma Lars Løkke tusagassiortunik katersortitsissapput.

Nunanut allanut tunngasunut naalakkersuisoq Vivian Motzfeldt (S) qallunaat nunanut allanut tunngasunut ministeriat Lars Løkke Rasmussen (Moderaterne), USA-p præsidentiata tullia J.D. Vance aamma USA-p nunanut allanut tunngasunut ministeria Marco Rubio, præsidentip tulliata allaffiani Præsidentip illorsuata eqqaaniittumi ataatsimigiingajalerput.

Vivian Motzfeldt Lars Løkkelu maanna ataatsimiiffissaminnukarput. Washington D.C-mi qallunaat aallartitaqarfianniit ingerlasut, DR allappoq.

Pingasunngornermiiit Nato-mi nunat iligisat qanimut suleqatigalugit Kalaallit Nunaanni eqqaanilu sakkutooqarnerussaaq, Illersornissaqarfik ilisimatitsivoq.

Naalakkersuisut Illersornissaqarfillu tusagassiutitigut nalunaarummi ima allapput.

- Nato-mut ilaasortatut Kalaallit Nunaanni eqqaanilu illersornissap isumannaallisaanerullu nukittorsarnissaa Nato-milu nunanik iligisatsinnik qanimut suleqateqarluni pinissaa Naalakkersuisunit qitiutillugu pingaartinneqarpoq. Illersornissaqarfik Naalakkersuisullu suliniutit aallartinnissaannut qanimut suleqatigiillutillu issittumi Europamilu ilitta akornanni suleqatigiipput.

- Sungiusarnerit aallartippata inuiaat kalaallit Issittumi Sakkutooqarfiup attaveqaatai aqqutigalugit ataavartumik ilisimatinneqartarumaarput, nunanut allanut tunngasunut naalakkersuisoq Vivian Motzfeldt (S) oqarpoq.

- Illersornissaqarfiup Issittumi sakkutooqarnerunissaa sungiusarnissarlu qanorpiaq pisinnaanersoq issittumi Europamilu iligisat arlallit peqatigalugit sapaatit-akunnerini tulliuttuni misissussavaa, illersornissamut ministeri Troels Lund Poulsen (V) oqarpoq.

Atortut innuttaasunut pingaarutillt ilaatigut nakkutigineqarlutillu, Kalaallit Nunaanni oqartussanik, ilaatigut politiinik, ikiuineq, sakkutuunik nunanit iligisaneersunik tikittunik isumaginninneq, Kalaallit Nunaanni eqqaanilu timmisartunik sorsuutinik atulersitsineq kiisalu sakkutuut imarsiortut suliassamik naammassinninnissaat 2026-mi sungiusarnerni ilaatigut sungiusarneqassapput.

DR-ip paasissutissaatai naapertorlugit Vivian Motzfeldt, Lars Løkke, Marco Rubio aamma J.D. Vance Præsidentip illorsuani ataatsimiissanngillat.

DR taama allappoq.

Præsidentip tulliata allaffiani Eisenhower Executive Office-mi, Præsidentip illorsuata eqqaaniittumi, ataatsimiinneq ingerlanneqassaaq.

Ataatsimiinneq Kalaallit Nunaata nalunaaqutaa malillugu nal. 13:30 pissaaq.

USA-p, Kalaallit Nunaata Danmarkillu ullumikkut ataatsimiinnissaasa præsidentip tulliata Eisenhower Executiv Office Buildingimi allaffianut nuunneqarnera silatusaartumik aaqqiineruvoq, Sermitsiami aaqqissuisuuneq Masaana Egede naliliivoq.

- Pisumi silatusaartumik aaqqiinertut paasineqarsinnaavoq. J.D. Vancelli, siornatigut aamma misigisaqarfiginikuusatta, neriuutigisatsinnik diplomatii naapertorlugu ataatsimiinnissaq sinaakkuteqartissanerlugu ersarissumik oqaatiginngilaa, Masaana Egede oqarpoq.

Ataatsimiinneq aallaqqaammut nunanut allanut ministerit akornanni pisussaagaluarpoq, taamaammallu nunanut allanut tunngasunut naalakkersuisoq Vivian Motzfeldt (S), danskillu nunanut allanut minsteriat Lars Løkke Rasmussen (Moderaterne), Amerikami nunanut allanut ministeri Marco Rubio ataatsimeeqatigissallugu Washington D.C-liartinneqarput.

Taavali præsidentip tullia J.D. Vance peqataarusuttoq nalunaarutigineqarpoq. Taamaammat ataatsimiinnissaq aallaqqaammut Det Hvide Husimut nuunneqarpoq. Maanna præsidentip tulliata allaffianut nuunneqarsimasoq tusagassiuutit arlallit paasivaat.

USA-p præsidentiata tullersortaata J.D. Vancep nunanut allanut ministeri Lars Løkke Rasmussen aamma naalakkersuisoq Vivian Motzfeldt Washington D.C.-mi Præsidentip illorsuani ataatsimeeqatigineqalerpata peqataanissaa pissutsinik ilungersunarnerulersitsissaaq.

USA pillugu immikkut ilisimasallit taama naliliipput.

- Ataatsimiinnissap allanngortinneqarnera præsidentimut USA-mullu pingaaruteqarneraneranik takussutissiivoq, Aarhusip Ilisimatusarfiani politikki pillugu professori Derek Beach oqarpoq.

J.D. Vancep peqataanissaa "akunnialui matuma siorna“ paasinissaata tungaanut nunanut allanut ministerit ataatsimeeqatiginissaat kisiami pilersaarutaasoq, ministeriunerup Mette Frederiksenip (S) tusagassiortunik marlunngornermi ualikkut katersortitsinermi oqaatigaa.

Marco Rubio USA-mi naalakkersuisuni "ajunngitsumik pissuseqartutut“ naaperiaasinnaasutullu isigineqarpoq, J.D. Vanceli allaanerulluinnarluni.

Trumpip "peqqarniitsuutaa"

Donald Trumpip "peqqarniitsuutigaa", Derek Beach oqarpoq.

Rasmus Sinding Søndergaard, Danmarkimi nunanut allanut tunngasunut misissuisoqarfimmi (DIIS) ilisimatusartuuneq, pingasunngornermi ataatsimiinnissaq atorfilittatigut alloriarnertut nalilerpaa.

Ajortuusariaqaranilu.

Ataatsimiinnermi isumaqatigiittoqassappat tamanna pingaaruteqarnertut isigineqassaaq, J.D. Vancemi peqataassammat.

- Taamaammat akerleriiginnartoqarsinnaassanngilaq. Trumpip sinniisai najuupput, tassami siunnersuisui tatiginerpaasai marluk najuupput, Rasmus Sinding Søndergaard oqarpoq.

Kalaallit Nunaata, USA-p Danmarkillu præsidentip illorsuani aqagu ataatsimiinnissaat kalaallit nalunaaqutaat malillugu 13.30 pissaaq, amerikamiut nalunaaqutaat malillugu 10.30-ulluni. DR allappoq.

Nunanut allanut tunngasunut naalakkersuisoq Vivian Motzfeldt (S), nunanut allanut tunngasunut ministeri Lars Løkke Rasmussen (Moderaterne) amerikamiullu nunanut allanut tunngasunut naalakkersuisuat Marco Rubio amerikamiullu præsidentiata tullia J.D. Vance ataatsimiissapput.

Naalakkersuisut, Savalimmiuni inatsisartut Danmarkimilu naalakkersuisut aqagu januaarip 14-iani Københavnimi ukiup affakkaartumik naalagaaffeqatigiit ataatsimiillutillu Nunanut Allanut, Sillimaniarnermut Illersornermullu Ataatsimiititaliami ataatsimiissapput.

Ministeruneqarfik tusagassiutitigut nalunaarummi taama allappoq.

Lagmand Aksel V. Johannesen, Naalakkersuisuni siulittaasoq Jens-Frederik Nielsen ministeriunerlu Mette Frederiksen naalagaaffeqatigiit ataatsimiinneranni peqataassapput. Tassani nunat taakku pingasut naalgaaffeqatigiinnermi politikkikkut aningaasaqarnikkullu pisut eqqartussallugit periarfissaqassapput.

Naalagaaffeqatigiit ataatsimeereerpata Nunanut Allanut, Sillimaniarnermut Illersornermullu Ataatsimiititaliami ataatsimiittoqassaaq. Tassani ministeriunerup tulliata, illersornissamut ministerip inatsiseqarnermullu ministerip suleqatitik kalaallit savalimmiormiullu peqatigissavaat, Ministeriuneqarfik taama allappoq.

Nunanut allanut tunngasunut Naalakkersuisoq Vivian Motzfeldt (S), aamma nunanut allanut ministeri Lars Løkke Rasmussen (Moderaterne), USA-mi nunanut allanut ministeri Marco Rubio USA-milu præsidentip tullia J.D. Vance Det Hvide Husimi ataatsimeeqatigissagamikkit ataatsimiinnermi peqataassanngillat.

USA-mi præsidentip Donald Trumpip Kalaallit Nunaat isumannaallisaaneq pissutigalugu “periusullugu” piffissami sivitsortumi oqaatigisareeraalu ataatsimiinnissaq taanna pissanngatigineqarpoq.

USA-mi kongressimi ilaasortap republikanerip Randy Finep, Repræsentanternes Husimi Kalaallit Nunaata USA-mut ilanngunnissaa pillugu inatsisissatut siunnersuut ataasinngornermi saqqummiuppaa. TV2 News taama allappoq.

Siunnersuutip, ‘Greenland Annexation and Statehood Act’-imik taaneqartup, siunertaraa “Amerikap Issittumi nunap isumannaatsuuneranut soqutigisaanik qulakkeerinninnissaq aamma Kinamit Ruslandimillu aarlerinartorsiortitsinerup annertusiartortup akiornissaa”.

- Kalaallit Nunaata aqutsisuisa issittumi umiarsuit aqqutaat pingaarutillit USA-llu illersornissaminut atortussaanik isumannaallisaanermut aaqqissuussinerit aquppaat. Amerika uninngaannarsinnaanngilaq nunap aqutsisui uagut nunatta naleqartitaannik sillimaniarnissatsinnillu salliussinngitsut aqutsisuutillugit, Randy Fine oqarpoq.

Repræsentanternes Husimi inatsisissatut siunnersuut amerlanerussuteqartunit akuerineqaqqaartussaavoq. Tamatuma kingorna siunnersuut senatimi aatsaat suliarineqarsinnaavoq taasissutigineqarlunilu.

Donald Trumpip Kalaallit Nunaannik tiguaaniarluni kissaateqarnini piffissami kingullermi arlaleriarluni uteqattaartarpaa.

Ruslandip Kinallu Issittumi iliuuseqarnerujartornissaat aarloqqutigineqarpoq, NATO-mi generalsekretæri Mark Rutte Kroatiami tusagassiortunik katersortitsinermi oqarpoq. DR allappoq.

Issittumi isumannaallisaanissaq pillugu oqallinneq siornali aallartittoq ilaatigut eqqaavaa.

- Issittoq isumannaatsuutittuarumallugu oqallinnerup tamatuma malitseqartinnissaa qulakkeerniarlugu maannakkut alloriarnissaq tulliuttoq eqqartortarparput. Tamanna tamatsinnut pingaarnertut ukkatarisassaavoq, Mark Rutte DR naapertorlugu taama oqarpoq.

Donald Trumpilli Kalaallit Nunaannik aqutsiniarluni oqariartuutaa toqqaannartumik oqaaseqarfigerusunngilaa.

Danmarki sakkutuunik amerlanernik Kalaallit Nunaannukartitsinissaa isumassarsiatsialaanngilaq. USA-mi sillimaniarnermut tunngasunut Donald Trumpimut siunnersortaasimasuusoq John Bolton RADIO IIII-mut oqarpoq.

- Trumpip tamanna soqutiginavianngilaa. Danmarkimiit Europamiilu sakkutuunik Kalaallit Nunaannukartitsisoqassappat aaqqiagiinnginnerulersitsissasoq isumaqarpunga. Pisut qasukkaamisinneqarniartussaassagaluarput, RADIO IIII.miit apersorneqarnermini oqarpoq.

Folketingimi partiit arlallit Europamiut sakkutuuinik Kalaallit Nunaannukartitserusupput.

Kalaallit Nunaata illersorneqarnera qimussinit marlunnit isumagineqartoq Donald Trumpip præsidentip timmisartuani Air Force One-mi apersorneqarnermini oqaatigeqqammerpaa.

- Nalunngilisiuk? Qimussit marluk. Massa Ruslandip sakkutuuisa aserorterutaat aqqartartuilu aamma Kinamiut sakkutuuisa umiarsuarnik aserorterutaat aqqartartuilu sumi tamaaniittut. Taamaattoqartikkunnanngilarput.

Amerikamiut Kalaallit Nunaanni anguniagaat nunasiaateqarnermut danskilluunniit sakkulersornerisa annertusarnissaannut tunngassuteqarpallaanngilaq. Tamanna Kalaallit Nunaata namminersortunngorsinnaaneranut tunnganeruvoq.

Taama Alexander B. Gray, siusinnersukkut præsident Trumpip nalaani USA-p naalagaaffittut isumannaatsuunerani siunnersuisuni pisortaasimasoq BT-mit apersorneqarluni oqarpoq.

Gray naapertorlugu Amerikamiut naalakkersuisuisa Kalaallit Nunaata namminersortup illersornissamik isumaqatigiissutip 1951-meersup imaanik ataqqinninnginnissaannik isumaqarput.

– Præsidentip 1951-mi isumaqatigiissut killissaa tikivillugu atussagaa, sakkortunerusumik atussagaa, maannalu atuunnerata nalaani sapinngisamik annertunerpaamik piumasaqarnissaa tapersersorpara.

– Piffissarli ungasinnerusoq isigalugu kalaallit tassannga malinnikkumanerat sakkortuumik qularutigaara. Tassuuna Amerikap naalagaaffittut isumannaatsuunera immeraassutigisinnaanngilarput, Alexander B. Gray oqarpoq.

Kalaallit Kinamiut aningaasaliinissaanut ammanerat USA-mi politikerit ilaannik toqqissisimajunnaartitsisoq, seniorforsker Ulrik Pram Gad BT-mut oqarpoq.

Sverigemi ministeriunerusimasoq Socialdemokratillu siulittaasuusoq Magdalene Andersson isumaqarpoq pisariaqassappat Sverige Kalaallit Nunaannut sakkutuunik aallartitsinissaminut piareersimasariaqartoq.

TV2 naapertorlugu tusagassiorfimmit Dagens ETC-mi apersorneqarluni taama oqarpoq.

- Soorunami pingaaruteqarpoq Sverigep Europamilu nunat allat ataatsimoorlutik Kalaallit Nunaat Danmarkilu tapersersoraat. Maanna Sverigep nalilersorpaa Danmarkimut tapersersuinera iliuutsitigut qanoq iluseqassanersoq, nalunaarummi allassimavoq.

TV2 ilanngullugu allappoq Tuluit tusagassiorfiat Daily Mail allaaserisaqartoq Donald Trumpip USA-p sakkutuui Danmarkimut saassussinissaannik pilersaarusioqqugai.

Tamanna tunngavigalugu Ted Lieu, Demokraatit sinnerlugit kongressimi ilaasortaq, X-imi allappoq saassussinissamut peqqusisoqassagaluarpat, Amerikamiut sakkutuui Kalaallit Nunaannik saassussinissamik peqqussummik malinneqqunagit.

- Kalaallit Nunaat Danmarkip NATO-mi suleqataasup ilagaat. Trump kongressimi ilaasortat Kalaallit Nunaannik saassussinissamik peqqussummik akuerseqqussagaluarpagit, peqqussut inatsisinik unioqqutitsinerussaaq. Peqqussuteqartoqaraluarpat naalassanngilarsi, Ted Lieu allappoq.

Italiami ministeriuneq, Giorgia Meloni, isumaqarpoq illersornissamut peqatigiiffiup Nato-p Issittumi – aamma Kalaallit Nunaanni – "pimoorussassamik annertuumillu“ najuutilernissaa pisariaqartoq.

Meloni nunat naalakkersuisullu siuttuisa ilaattut marlunngornermi nalunaarpoq Danmarkip Kalaallillu Nunaata kisimik Kalaallit Nunaata siunissaa aalajangiiffigissagaat.

Taanna isumaqanngilaq USA Kalaallit Nunaannik tiguaaniarluni sakkutuunik atuissasoq, mianersoqqusivorli Amerikamiut Kalaallit Nunaannut saassussinerat Natomut ilungersunartumik kinguneqarsinnaaneranik.

Isumaqanngilarlu USA-p sakkutooqarnikkut akuliunnissaa kikkunnulluunniit, allaat USA-mut nammineq, iluaqutaassasoq.

Meloni isumaqarpoq USA-p oqalunneratigut Issittup qanoq pingaaruteqartiginera erseqqissarniarneqaannartoq.

-Isumaqartuarpunga USA-p oqariartuutiginiaraa nunap immikkoortuani USA-p isumannaatsuuneranut soqutigisaanullu pingaaruteqartumi nunanit allanit ingasattumik sunniuteqarneq akuerineqassanngitsoq, AFP naapertorlugu taama oqarpoq.

Nunanut allanut ministerip Marco Rubiop Nunanut Allanut Naalakkersuisoq Vivian Motzfeldt qallunaallu nunanut allanut ministeriat Lars Løkke Rasmussen sumi ataatsimeeqatigissanerai USA-p nunanut allanut tunngasunut ministereqarfiata oqaaseqarfigiumanngilaa.

USA qaqugu Kalaallit Nunaannut tikeraarumanersoq, Naalakkersuisullu toqqaannartumik oqaloqatigiumaarnerai Nunanut allanut ministereqarfiup toqqaannartumik oqaatigiumanngilaa. "Kalaallit Nunaata pigilerneqarnissaanik imaluunniit tiguarneqarnissaanik“ oqaluttoqarnerani Amerikamiut aqutsisuisa Naalakkersuisut ersarissumik toqqaannartumillu attaveqarfiginissaat ilimanaateqanngilaq.

USA-p naalakkersuisui ukioq manna aqqutut eqqortut atorlugit attaveqarfigineqarsimanngitsut, maannalu nunanut allanut ministerit sapaatip akunnerata tulliani ataatsimeeqatigineqarnissaat sulissutigineqartoq Naalakkersuisut siulittaasuat Jens-Frederik Nielsen pingasunngornermi oqarpoq.

- Diplomatiikkut politikkikkutlu attaveqaatit eqqortut atorlugit aamma oqalliffiit pioreersut atornerisigut ataqqinnittumik oqaloqatigiinnissaq noqqaassutigeqqullugu USA-mut kajumissaarutigerusuppara, taakkulu isumaqatigiissutinik USA-mik peqataaffigineqareersunik tunngaveqarput, Naalakkersuisut siulittaasuat Jens-Frederik Nielsen oqarpoq.

-Kattuffiit isumaqarpugut Nunatta USA-mit tiguarniarneqarnera aallaavigalugu partiit tamar-mik aallaavitsik iperarlugu Nunatta tiguarneqannginnissaa salliullugu ataatsimoorfigalugu sulissutigissagaat.

Oqartarput piffissami toqqissisimaffiunngitsumi isumakuluffiusumilu matumani mianersornissaq pingaaruteqartoq, kajumissaaripputlu ataqqinnittumik oqalliseqatigiinnissamik.

Aammattaaq meeqqat pissutsit pillugit oqaloqatigineqarnissaannut kajumissaarneqarput, aamma killilersuinissamut apeqqusiinermullu tunngatillugu siunnersorneqartariaqartut.

-Kattuffiit tamattaalluta naalakkersueqatigiit ilungersorlutik sullisinerat sulinerallu tunuliaqut-serumavarput taperserlugillu.

-Kalaallit Nunarput tuniniagaanngilaq, aamma Nunarput Kalaallit pigaat. Nunarput asangaagarput ataatsimoorfigisariaqarparput!

Naalakkersuisut Siulittaasuusimasoq Kim Kielsenip (S) Facebookimi quppernermini maannakkut Naalakkersuisunut Siulittaasuusoq Jens-Frederik Nielsen (D) tapersersorlugu allappoq.

-Maannakkut issiavigisat issiaviginikuullugu nalunngilara ulluni ilungersunartorsiorfinni qanoq kiserliortoqarsinnaasartoq, taamaammat ugguuna nukissamik nassippakkit aammalu Nunaqqaterpassuagut kaammattorusuppakka uummammik, nassissagaatit tamannami tamaviaarfinni isumaqartaqimmat.

Aammattaaq Kim Kielsenip nunaqqatini kajumissaarpai Jens-Frederik Nielsenimut "uummataasamik“ nassiusseqqullugit, tamannami unamminiarnartunik akiuinissamut pingaaruteqarluinnarsinnaammat.