Anja Hynne Nielsenip ernerminik ernereernermi kingorna ullualuit qaangiuttut ajortoqartoq, paasivaa.
- Timimi affaannaa taamaallaat aalatissinnaavaa, isaalu illuinnaanut isigisinnaapput. Nakorsat takussutissanut ersarissunut qisuariarsimannginnerat kingumut qiviaraangama, tupigusuutigisarpara, Anja Hynne Nielsen oqarpoq, ilaqutariillu Danmarkimi juullimi sulinngiffeqarlutik angalanerminni ernini ajuutilinnik suliaqartartumukaappaa (kiropraktor aaqq). Ernera taamanikkut sisamanik qaammateqarpoq.
Anja Hynne Nielsenip ernerminik ernereernermi kingorna ullualuit qaangiuttut ajortoqartoq, paasivaa.
- Timimi affaannaa taamaallaat aalatissinnaavaa, isaalu illuinnaanut isigisinnaapput. Nakorsat takussutissanut ersarissunut qisuariarsimannginnerat kingumut qiviaraangama, tupigusuutigisarpara, Anja Hynne Nielsen oqarpoq, ilaqutariillu Danmarkimi juullimi sulinngiffeqarlutik angalanerminni ernini ajuutilinnik suliaqartartumukaappaa (kiropraktor aaqq). Ernera taamanikkut sisamanik qaammateqarpoq.
- Ajuutilinnik suliaqartartup ingerlaannaq napparsimmavimmukaqquaatigut, tassanilu misissortippugut. Paasinarsivoq erninerup qaratsamigut aanaartoqarsimassasoq, tamatumalu kingunerisaanik niumi, talimi kiinnamilu illuatungaa nukillaarpoq noqartalerlunilu.
– Ernerma immikkut sungiusarneqartariaqarnera katsorsartariaqarneralu pissutigalugu, juullimi sulinngiffeqarnerup kingorna angerlanngitsoorpugut. Tamannalu aalajangiisuuvoq Kalaallit Nunaannut uternata Danmarkimiiginnarnissatsinnut, Anja Hynne Nielsen oqaluttuarpoq, taassuma ernera ullumikkut 18-inik ukioqarpoq Frederiksværkimilu ilinniagaqartarluni.
Peqqinnissaqarfimmi neqeroorutit
Nalunaarusiami nutaami Det Nationale Forsknings- og Analysecenter for Velfærd (VIVE)-mit saqqummersinneqartumi Kalaallit Nunaannit Danmarkimut nuuttartunut pissutaanerpaasut misissorneqarput, tassanilu peqqinnissaqarfimmi ikiorserneqarsinnaaneq nuttarnermut tunngaviunerpaat ilaattut taaneqarpoq.
"Kalaallit Nunaanni peqqinnissaqarfiup namminneq meeqqamilu pisariaqartitaat matussusersinnaanngikkaa,“ nalunaarusiami apersorneqartut ilaat nassuiaavoq. Peqqinnissaqarfimmi unammilligassat ataatsimut isigalugit, "Tamanut ammasumik politikkikkullu oqallinnermi Kalaallit Nunaannit Danmarkimut nuunniarlutik aalajangernerannut pissutaaqataasartut ilaasa oqaatigigaat“ , Nalunaarusiami aamma allaatigineqarput.
Pisinnaatitaaffini sorsuutigisariaqarpai
Anja Hynne Nielsenip Danmarkimiinnermini arlalinnik unammilligassaqarpoq. Naak immikkut aaqqissuussamik ernera katsorsarneqarsinnaagaluartoq sungiusarneqarsinnaagaluartorlu, inatsisit piumasaqaataasut kommunimilu sulisut ernermilu pisariaqartitaannik pisinnaatitaaffigisaannillu ikiuiumanngitsutut, utaqqisinnaanngitsutullu misigivoq.
– Tapersersorneqannginnera sulisartutullu aningaasarsiamma peerneqarneri, ernermalu sungiusarnissaanik annaasaqarsimanera pillugit, ilaatigut naammagittaalliorpunga. Suliami ataatsimi Isumaginninnermut Nakkutilliisoqarfik tamakkiisumik ukiut marlungajaat qaangiummata uannut, tapersiivoq. Taamaakkaluartoq ukiut arlallit ingerlareersut, ilungersuuterpassuillu qaangiummata kommunip aalajangiineq malinnaatippaa. Angerlarsimaffimmi sungiusarneq, timimik sungiusarneq, pillorissarneq aamma ilisarinnissinnaanermik sungiusarneq tamatuma kingorna tapiiffigineqarput. Tamanna ernerma malunnaatilimmik ineriartorneranik kinguneqarpoq, Anja Hynne Nielsen oqaluttuarpoq.
– Taamatuttaaq ikiorserneqarsinnaaneq tapersersorneqarnerlu eqqarsaatigalugit, kommunimi sorlermi najugaqarnerup pingaaruteqassusia paasivara. Danmarkimiillu Kalaallit Nunaannut nuussagaanni aallaqqaataaniit suna tamarmi aallartinneqarnissaa naatsorsuutigineqarsinnaavoq.
– Meeqqap pisariaqartitai pillugit ilisimasat uppernarsaatillu meeqqamut ingerlateqqinneqartariaqarput, taamaalilluni tapersersuineq akornusersorneqarani ingerlannarsinnaassaaq. Taamaattumik isumaqarpunga meeqqat innarluutillit Danmark assigalugu Kalaallit Nunaanni katsorsarneqarnissamut tapersersorneqarnermullu periarfissaqartariaqartut. Ilaqutariit ikiorneqarnissamik pisariaqartitsinertik aallaavigalugu kommunimut aalajangersimasumut pituttorsimasariaqanngillat, Anja Hynne Nielsen oqarpoq, taanna Innarluutilinnut Oqaaseqartartutut 2021-miit 2023-mut atorfeqarpoq.
Foto: Trine Juncher Jørgensen
Innarluutit pillugit ilisimasaqannginneq annertooq
Tamanna Anja Hynne Nielsenip misilittakkaminit nalunngilaa, Kalaallit Nunaannut 2021-mi uterpoq.
– Innarluutillit illersuisuattut atorfininnissannut neqeroorfigineqarama, sorlaqarfitsinnut ilaquttatsinnullu uternissamut periarfissinneqarnera takuara — erneralu takorloortuagarput. Aamma neriuutigaara sulinera aqqutigalugu Kalaallit Nunaanni inuit innarluutillit atugaannik pitsanngorsaaqataasinnaallunga. Uternissannulli aamma ernumassuteqarpunga.
Taamaattumik Anja Hynne Nielsenip ernini pisariaqartitaanik ikiorserneqarsinnaanersoq misissuiffigeqqaarpaa, taamalu pisoqarnissaa danskit kalaallillu oqartussaanniit uppernarsarneqarpoq. Piviusorli allarluinnaavoq.
– Ikiorneqarnissaminut katsorsarneqarnissaminullu pisinnaatitaaffini, Sisimiuni ukiuni pingasuni najugaqarnitsinni, pissarsiarinngilai. Innarluutit pillugit annertuumik ilisimasaqarfigineqanngilaq, kommunip, atuarfiup allallu akornanni ataqatigiissaarisoqarneq ajorpoq, tamannalu ernerma ineriartorneranut periarfissaanullu sunniuteqarpoq. Attaveqarfigisartakkakka ilisimasakkalu iluaqutigalugit ernera allatut aaqqiissutissarsiorpara, taamaalillutalu Sisimiuniiginnarluta. 9. klassimi atuarnerani Danmarkimut uterpugut, pissutsit allat pissutigalugit.
Peqqinnissaqarfik ataqatigiinnerulersinniarlugu iliuuseqartoqartariaqarpoq
Unamminartulli Danmarki suli qaangiutinngillat, ilaqutariillu akiuuttuartariaqarput.
– Atuarfiit kommunillu suleqatigiinnissaat anguniarlugu sulissuteqarpunga ernerma pisinnaatitaaffii qulakkeerumallugit, pisinnaatitaaffinili naapertorlugu inaarutaasumik naggataatigut misilitsinngilaq. Kommunip inersimasunngornissaanut inatsisitigut piumasaqaatigineqartutut piareersarneqarneri qulakkeersimanngilai. Aamma anguniagassani angusinnaaniassammagit ilinniagaqarsinnaatitaanera sorsuutigisariaqarparput, namminerlu aaqqiissummik ujartuilluta, Anja Hynne Nielsen oqarpoq, taassumalu kissaatigaa Kalaallit Nunaata Danmarkillu suleqatigiinnerat pitsaanerusariaqartoq, ilaqutariit nuukkaangamik aallaqqaataaniit aallartinneqaqqunagit.
– Meeqqap pisariaqartitai pillugit ilisimasat uppernarsaatillu meeqqamut ingerlateqqinneqartariaqarput, taamaalilluni tapersersuineq akornusersorneqarani ingerlannarsinnaassaaq. Taamaattumik isumaqarpunga meeqqat innarluutillit Danmark assigalugu Kalaallit Nunaanni katsorsarneqarnissamut tapersersorneqarnermullu periarfissaqartariaqartut. Ilaqutariit ikiorneqarnissamik pisariaqartitsinertik aallaavigalugu kommunimut aalajangersimasumut pituttorsimasariaqanngillat.
– Innarluutillit pillugit suliat pingaarnersiorneqartariaqarput, annertunerusumillu inuiaqatigiinni, soorlu atuarfinni, ilinniarfinni kommunillu neqeroorutaanni, eqqarsaatigineqartariaqarlutik. Siusissukkut ikiorneqarnissaq aningaasartuutissaannaanavianngilaq, meeqqalli ataasiakkaat siunissaannut inuiaqatigiinnullu aningaasaliinertut isigineqartariaqarpoq, Anja Hynne Nielsen oqarpoq.
