Seqernup pulanera nalaani Ittoqqortoormiini takornariarpassuaqalersoq

Kalaallit Nunaanni illoqarfiit minnersaanni inuiaqatigiit uummaarissut nukittuullu Ittoqqortoormiini, Kangertittivap paavata nalaaniippoq. Arfanniarneq puisinniarneq, nannunniarneq umimmanniarnerlu illoqarfiup ilisarnaatigai, maannali aamma umiarsuarnik takornariartitsineq ilisarnaataanut ilannguppoq.

Ukiuni hundredelinni kingullerni seqernup pulanera sivisunerpaaq aggustip aqqaneq-aappaanni takuneqarsinnaavoq, tamannalu kangiani illoqarfiit avannarpasinnerpaartaani Ittoqqortoormiini takornariat amerlipiloorneranil kinguneqarpoq. Illoqarfik nunarsuarmi kangerluit takinersaani annersaannilu, 350 kilometerit sinnerlugit isorartutigisup, anigguaniippoq. Ittoqqortoormiini takornariat, seqernup pulaneranut atatillugu tikittut, aatsaat taama amerlatigisut illoqarfimmi misigaat.

Aggustip qulinganit 15-iata tungaanut umiarsuarnik takornariartaatinik 14-eriarluni Ittoqqortoormiinut tikittoqarpoq. Ullut arfinillit ingerlaneranni ilaasut 1.600-t nunamut ikaarput. Taakkununnga ilaallutik umiarsuarni sulisut.

Takornarialerisoq Mette Pike Barselajsen taama oqaluttuarpoq. Taassuma ITT Guesthouse ingerlappaa umiarsuarnillu takornariartaatinik tikittoqarnerani illoqarfimmi ulloqartitsinertut taaneqartartoq ingerlattarpaa. Utoqqalinersiallit, inuusuttut piniartullu peqatigalugit seqernup pulannginnerani pulaneratalu nalaani sapaatip akunnerata ataatsip missaani takornariat illoqarfimmi angalaaruttarpaat. Ittoqqortoormiini takornarialerinermi kaaviaartitat ulluni taakkunani ajorisassaanngillat.

Umiarsuit tikinneri suleqatigiissutigaat

Aggustip aqqarnganni, seqernup pulanissaa aqaguttoq, umiarsuit takornariartaatit sisamat katillugit 500-nit amerlanerusunik ilaasullit ataatsikkut illoqarfiup avataaniipput.

– Ittoqqortoormiini inuit 320-t missaannaanniipput, umiarsuillu takornariartaatit sisamaaneranni illoqarfiup angissusia eqqarsaatigalugu ulloq taanna illoqarfik tikeraarpassuaqarpoq, Mette Pike Barselajsen oqarpoq.

Seqernup pulanissaanut sapaatit-akunneri arlalit sioqqullugit umiarsuarnik takornariartaatinik tikittussat allattorsimaffii misissoqqissaarpai. Takusinnaavaalu ulluni seqernup pulanerata nalaani umiarsuit tulleriiaaginnavinniartut. Pilersaarusiortoqareeraluarpalluunniit.

- Taamaammat umiarsuit tikinnissaannut piffissamik pilersaarusiornissaq pillugu suleqatigisartakkakka oqaloqatigisariaqarsimavakka. Ataqatigiissaarinissaq umiarsuillu marluk ataatsikkut takissappata taama amerlatigisunik tikeraaqarnissaq ajornakusoorpallaassaqimmat, Mette Pike Barselajsen oqarpoq.

AECO-p, Issittumi umiarsuarnik takornariartaatinik ilisimasassarsiorluni angalatitsisartut peqatigiiffiata, pilersaarusiornissaq pisariaqartoq nammineq maluginiarsimagaluarpaa. Novembarimili peqtigiiffiup AECO-mi ilaasortat siulliit umiarsuarnik takornariussisartunut aperipput, seqernup pulanerata nalaani Ittoqqortoormiini qanoq pilersaaruteqarnersut.

AECO-p ilaasortaasa angalanissamut pilersaarutitik januaarimi nalunaarutigimmatigit, peqatigiiffiup paasivaa aggustip qulinganit 15-iata tungaanut umiarsuit pisarnermit amerlanerusut Ittoqqortoormiinut tikinniartut. Februaarimi AECO ataatsimiinnermut siullermut qaaqqusivoq, tassani peqataapput Ittoqqortoormiinit aallartitat, Kommuneqarfik Sermersooq kommunillu inuussutissarsiornermik siunnersuisoqatigiivi. Maajimi kommunimit aallartitat illoqarfimmiipput, aasallu ingerlanerani arlaleriarlutik ataatsimiipput, illoqarfiup pilersaarutai umiarsuillu angalanissamut pilersaarutai sanilliunneqarlutik.

Mette Pike Barselajsenip umiarsuarnik angallassisut saaffigalugit umiarsuit takornariartaatit ataasiakkaat qaqugu Ittoqqortoormiinut tikinnissaat paasivaa. Tikittussat allattorsimaffiat Mette Pike Barselajsenip pigisaa, sullissisullu allattugaatai sanilliunneqarmata, tikittussat ilaat marloriarluni inniminnerneqarlutillu nalunaarsorneqarsimasut paasinarsivoq.

Assersuutigalugu Mette Pike Barselajsenip AECO aamma angallassisut umiarsuarnik sullissisartut ilaat peqatigalugit, umiarsuit tikinnisaat ullunut arlalinnut agguataarniarlugit, ataasiakkaarlugit attavigaat, suleqatinilu suliassamik kivitsisinnaaniassagamik, oqaluttuarpoq.

Takornariat eqimattakkaarlugit

Umiarsuit takornariartaatit tikinnginneranni Mette Pike Barselajsen suleqataalu pilersaarusiorput, tikeraat nammineerlutik illoqarfimmi angalaarnatik eqimakkaartinneqassasut.

– Takornariat ilaat ingerlaqatissaqanngikkaangamik illunukartarput igalaakkullu marserlutik. Tamanna ingasagaarput. Taamaammat takornariat eqimattakkaarlutik angallassisortik ilagalugu angalaarnissaat Ittoqqortoormiini isumaqatigiissutigaarput. Tamanna uagutsinnut maani najugaqartuusunut iluarneruvoq, taamaalilluta akorngusersorneqarnerput annikinnerulersipparput, oqaluttuarpoq.

Takornariat Ittoqqortoormiiniinneranni oqaluffik, katersugaasivik aamma illu paasissutissiivik ammapput. Illu paasissutissiivimmi Mette Pike Barselajsenip umimmaap qiviuisa nammineq suliarineqartarnerat assersuutigalugu takornarianut takutippaa. 

Taakku saniatigut takornaria eqimattat tamarmik immikkut nalunaaquttap-akunneri marluk pingasulluunniit illoqarfimmiumit pisuttuarlutik angalaaqateqarnissamik neqeroorfigineqarput.

Umiarsuit tamarmik assigiimmik pilersaaruteqarput 

Umiarsuarni ilaasut nunamiinnerminni assigiimmik ilisimasaqarniassammata illoqarfiup malittarisassai kissaataalu pappiaqqamut ataatsimoortillugit tunniunneqarput, nunap assinga, assit illoqarfimmilu ulloqartitsinermut pilersarutitut siunnersuut ilanngullugu.

Paasissutissat umiarsuarnut tamanut tunniunneqarput, tamannalu sioqqullugu AECO-p sullississut ataatsimiinnermut aggersarpai Ittoqqortoormiini pilersaarutit, tikeraanut umiarsuarnilu sulisunut oqaatigineqartussat tusarniassammatigit.

– Naak ataqatigiissaarineq kingusinaalaartumik aallartikkaluartoq tamarmik iluatsipput, umiarsuaatileqatigiiffiit illoqarfiup kissaataanut sukkasuumik eqaatsumillu qisuariarnerat pissutigalugu. Suleqtigiinneq iluatsilluarpoq, Ittoqqortoormiit, AECO-p, umiarsuaatileqatigiiffiit sullissisut aamma umiarsuit takornariartaatit akornanni. Umiarsuit piffissamik eqquimmata suut tamarmik ajunngitsumik ingerlapput. Umiarsuit suleqatigiinnissamut piumassuseqarsimanngitsuuppata, illoqarfimmilu ulloqartitsinermi piffissaliussatsinnut ataqqinnissimanngitsuuppata illoqarfik inunnik ulikkaarsimassagaluarpoq. Nuannaarutigeqaraa takornariat amerlipilooriataarnerat iluatsimmat, Mette Pike Barselajsen oqarpoq.

Suleqatigiilluarneq pissutigalugu Mette Pike Barselajsen, AECO umiarsuarnillu takornariartaatinik ingerlatsisut siunissami umiarsuarnit takornariartaatinit tikeraarneqartarnermut najoqqutassanik isumaqatigiissuteqarput. Annerpaamik umiarsuit marluk ilaasuinik ullumi Ittoqqortoormiiniittoqarsinnaaneranik najoqqatassaqalerneranik kinguneqarpoq.

Seqerngup pulanera umiarsuarmi takornariartaammi misigalugu

Mette Pike Barselajsenillu seqernup pulanera nunamit takunngilaa, kangerlummili umiarsuarmi takornariartaammi Sea Venturemi uini paninilu ilagalugit. Misigisaq ilaqutariinnut tupinnartuuvoq.

Seqernup pulanera pillugu ima oqaluttuarpoq:

– Taartuinnanngorpoq. Ullorissat takusinnaavagut. Arsarnernik takusaasoqanngilaq. Kalaallit Nunaannimi aasaavoq. Seqineq tarrilermat tassanngaannaq nillertorujussuanngorpoq, seqinerlu takkuteqqimmat kissatseqqippoq. Seqernup pulanera inuunermi ataasiaannarluni misigineqarsinnaagunarpoq. Misigisaq tupinnaqaaq, Mette Pike Barselajsen oqarpoq.