ILINNIARNEQ
Aningaasaqarnerup isumaginninnikkut tunngaveqartup ineriartorteqqinneqarnissaa politikkikkut tapersersorneqartoq
Naak inuusuttut suliffissaaleqinerat annikillisinniarlugu suliffeqarfiit isumaginninnikkut aningaasarsiornikkullu ingerlatsisut atorneqarsinnaasut politikerit arlallit nalilersuereeraluaraat Siu-Tsiu maannamut Kalaallit Nunaanni suliffeqarfinni isumaginninnikkut aningaasarsiornikkullu ingerlatsisuni kisiartaavoq. – Suliffeqarfiit amerlanerusut pisariaqassappata sinaakkutissat akornutaasullu suliarineqartariaqarput, Siu-Tsiu-mi pisortaq isumaqarpoq.
Siu-Tsiu 2021-mi aallartinneraniilli arlaleriarluni ingerlanneqartarpoq. Ukiuni pingasuni siullerni Tasiilami inuusuttut 32-it pikkorissartinneqarmata taakkunannga inuusuttut 26-t tamakkiisumik naammassipput. 2024-mi ukiumut inissaqartitsineq 30-nut annertusineqarpoq, maannalu Siu-Tsiu Tasiilami (inuusuttut 15-it) aamma Qaqortumi (inuusuttut 15-it) ataatsikkut ingerlanneqarpoq. Kukkukuunut illuaraliorneq najukkami suliffeqarfinnik aamma suleqataaffiusoq Tasiilami suliat ilagaat.
Assi: Siu-Tsiu
Illut qalipaatittarpaat, aputaajaasarput, qimminut illuaraliortarlutillu issiaviliortarput, naatitanik naatitsisarput kukkukuujuteqartarlutillu.
Isumaginninnermi suliffeqarfik Siu-Tsiu, inuusuttunik ilinniartoqartartoq, 2021-miilli kommunit, Majoriaq inuussutissarsiortullu qanimut suleqatigalugit Tasiilami Qaqortumilu suliassarpassuarnik isumaginnissimavoq.
– Assersuutigalugu Royal Greenland suleqatigaarput, taakku inuusuttunik sulisitsisarlutillu maannakkut inuusuttunut pikkorissartitsinermik ineriartortitseqataapput. Aamma KJ Greenland suleqatigaarput. Ilinniarnerup ullut tamaasa suliffimmi ingerlanneqarnissaa siunertaavoq – sivikitsumik misiliiginnarnerinnaanngitsoq, kisiannili ulluinnarni inuussutissarsiornermi suleqatit peqatiginissaat, Siu-Tsiu-mi pisortaq Hanne Danielsen oqaluttuarpoq.
Siu-Tsiu-mi inuusuttut assigiinngitsunik piginnaanngorsaataasunik, kingusinnerusukkut suliffittaarsinnaanerulernissaannut iluaqutaasinnaasunik, pikkorissartinneqartarput.
– Assersuutigalugu imaatigut isumannaallisaanermik ikiueqqaarnermillu pikkorissarnerusinnaavoq, inuusuttut assersuutigalugu kilisaammi sulisinnaanerannik periarfissiisoq. Imaluunniit biilernissamut allagartartaarnissaq, biilertunngornissaq siunertaralugu. Tamatuma saniatigut inuusuttut tunngaviusunik piginnaasaqalertarput soorlu illumik iluarsaassineq, nammineq nerisassanik piniarneq, qimminik nerisitsisarneq takornarialerisunillu suleqateqarsinnaaneq ilinniarlugu, Hanne Danielsen oqarpoq.
Siu-Tsiu-p imaani isumannaallisaanermik pikkorissartitsinera. PIkkorissarnerit inuusuttut assersuutigalugu kilisaammi sulilernissaannut periarfissaqalersitsisarput.
Assi: Siu-Tsiu
Inatsisartunut apeqquteqaat
Siu-Tsiu-lli najukkami suliassanik aaqqiisimanera inuusuttunillu ilinnialersitsisimanera sulilersitsisimaneralu iluatsilluaraluartut, Kalaallit Nunaanni inuussutissarsiornikkut suliffeqarfiit allat pilersinneqarnissaat suli tunngavilerneqarsimanngilaq.
Tamanna pissutigalugu Demokraatit sinnerlugit Inatsisartunut ilaasortaq Margrethe Thårup Andersen inuusuttut suliffissaaleqinerisa annikillisinneqarnissaat anguniarlugu suliffeqarfiit isumaginninnermik ingerlatsisut qanoq politikkikkut siuarsarneqarsinnaanersut apeqquteqaat tunngavigalugu novembarimi oqallitsitsivoq. Margrethe Thårup Andersen naapertorlugu suliffeqarfiit isumaginninnermik ingerlatsisut ”inuusuttut suliffissaaleqinerata annikillisinneqarnissaanik ataatsimut politikkikkut anguniakkatta piviusunngortinnissaanut pingaaruteqarsinnaapput. Isumaqarluartumik suliffeqartitsinikkut toqqissisimasumillu ilinniarfiusumik avatangiiseqarluni, suliffeqarfiit taamaattut inuusuttut piginnaanngorsartinnissaannut, attaveqarluarnerulernissaannut inuttullu ineriartornerannut pingaarutilimmut tapersiissapput. Inuusuttunut nutaamik aallartitsinissaq aamma siumut ingerlariaqqissinnaanermut upperinnilersitsisoq tunngaviatigut pineqarpoq”, taanna oqallinnissamut saqqummiussamini allappoq.
Sakkussaq inuusuttut suliffissaaleqinerisa akiorniarnerani atorneqanngitsoq
Partiit tamarmik inuussutissarsiornikkut aningaasarsiorneq inuusuttut suliffissaaleqinerannik akiuinermut atortussatut atorneqarsimanngitsutut tapersersoraat oqallinnermi erseqqissivoq. Aammali Kalaallit Nunaanni inuussutissarsiornikkut aningaasarsiornermik ingerlatsilernissamut akornutaasut peerneqarnissaat kajungernarnerulernissaallu pisariaqartoq nassuerutigaat.
Siu-Tsiu-miinnaanngitsoq, aammali ilinniakkani allani unammillernartoq alla tassaavoq inuusuttut amerlasuut aningaasarsiornerujumallutik suliffissaaleqisutut nalunaarsorneqarnatik soraarummeertarnerat.
Hanne Danielsen, Siu-Tsiu-mi pisortaq
Aporfiit misissorneqassasut
Naalakkersuisut ullumikkut suut akornutaanersut paasiniarlugu namminneq suliamik aallartitsillutik oqallinnermut atatillugu ilisimatitsipput.
Canada, Savalimmiut Islandilu suleqatigalugit suliniuteqarsinnaaneq periarfissaasoq Naalakkersuisut aamma isumaqarput. Aammattaaq maannakkut inuussutissarsiornermik siuarsaanermut aaqqissuussinerit, taakkulu suliffeqarfinnik inunnik isumaginnittumik siuarsaanissamut qanoq tapersersuisinnaanersut misissorneqassapput.
Kiisalu inuusuttut peqataatinneqarpata, assersuutigalugu siunnersuisartunik aaqqissuussinerit aqqutigalugit, assigiinngitsunik kajumissaarisoqarsinnaanersoq misissorniarlugu Naalakkersuisut ilisimatitsipput. Aammattaaq siunissami EU-p tapiissutai sammisap ineriartortinnissaanut ilanngunneqarsinnaapput, soorlu aamma atuisunut unammilleqatigiinnermullu aqutsisoqarfimmi inuttut aningaasaqarnikkullu aaqqissuussinermi nalunaarsorneqarnerup iluaqutissartaanik ilisimasat annertusarneqartariaqartut.
Tasiilami inuusuttut kukkukuut akisussaaffigaat, taakkulu najukkami inuussutissanik isumannaallisaanermut iluaqutaallutillu kaaviiaartumut matoqqasumut ilaapput: Kukkukuut ilaqutariinnut manniliortarput, anaallu Tasiilap naatsiiviani atorneqartarput.
Assi: Siu-Tsiu
Kommunip aningaasaqarneranut ilaasoq
Aningaasaateqarfinnit tapiissuteqartoqanngikkaluarpat inunnik isumaginninnikkut aningaasarsiorniarluni suliniuteqarneq ajornakusoornerusoq Siu-Tsiu-mi misilittakkat ilagaat. Allaallu taamaakkaluartoq kommuninut akisuvoq. Majoriami ilinniarfiit assiginagit Siu-Tsiu-mi ilinniarfiit kommunit aningaasaqarnerannut ilaapput, Namminersorlutillu Oqartussat kommunit aningaasartuutaasa affaat akilertaraluaraat Siu-Tsiumi ilinniartitsinerit kommunip aningaasaqarneranut ilaapput.
Qujanartumik aningaasaateqarfiit sisamat, Oak Foundation Denmark, ØStifterne, Bikubenfonden aamma Hempelfonden kommunit kissaataannut suli tusarnaaqqissaartarput.
Siu-Tsiu-mi pisortaq Hanne Danielsen naapertorlugu inuiaqatigiinni aningaasarsiornikkullu ilinniagaqarfiit suliffiillu amerlanerusut Majoriap ilinniarfiisa aaqqissuussaanerat malillugu pilersinneqarsinnaagaluarput.
– Siu-Tsiu-miinnaanngitsoq, aammali ilinniakkani allani unammillernartoq alla tassaavoq inuusuttorpassuit aningaasarsiorneruniassagamik suliffissaaleqisutut nalunaarnatik soraarummeertarnerat, Hanne Danielsen oqarpoq.
Inuussutissarsiornikkut suliniutit nutaat ukiuni aggersuni iliuusissatut tigussaasutut piviusunngortinneqarumaartut Naalakkersuisut naatsorsuutigaat.
