Vivian Motzfeldt apeqqummut sivisuumik nangaanani akivoq:
Kalaallit Nunaat Danmarkilu USA-mik isumaqatiginninniarnermi sumut killippat, aamma Donald Trumpip Kalaallit Nunaata tiguarnissaanik sioorasaarineranut kunngeqarfik illersorniarlugu atorfilittat suleqatigiinniarnerit qanoq ingerlappat?
Vivian Motzfeldt apeqqummut sivisuumik nangaanani akivoq:
Kalaallit Nunaat Danmarkilu USA-mik isumaqatiginninniarnermi sumut killippat, aamma Donald Trumpip Kalaallit Nunaata tiguarnissaanik sioorasaarineranut kunngeqarfik illersorniarlugu atorfilittat suleqatigiinniarnerit qanoq ingerlappat?
- Qaffasinnerusumi atorfilli suleqatigiissitami ataatsimiinneranni siullermi pissuserissaartoqarpoq.
- Suleqatigiissitami oqaloqatigiinneq qanoq ingerlasimanersoq sukumiisumik oqaatigissanngilakka, illuatungeriilli isumaqatigiillutik qanittukkullu ataatsimeeqqissallutik oqarput.
- USA-mik isumaqatigiissuteqarumaarnerluta oqaatigissallugu siusippallaarpoq.
- Igalikumi isumaqatigiissut 2004-meersoq, 1951-imi isumaqatigiissummik tunngavilik, atuutereerpoq.
Nunanut allanut tunngasunut ilisimatusarnermullu naalakkersuisoq Norgemi Tromsømi issittoq pillugu ataatsimeersuarnermi Arctic Frontiersimi Sermitsiamit apersorneqarluni oqarpoq.
Ataatsimeersuarneq ulluni sisamani sivisussusilik ataasinngornermi februaarip aappaanni aallartippoq.
Eqqissilluni sulinissaq pisariaqartoq
Vivian Motzfeldt suleqatigiissitami eqqissilluni sulinissaq pisariaqartoq oqarpoq.
Taamaalilluni USA-p nunanut allanut tunngasunut ministeria Marco Rubio isumaqatigaa. Suleqatigiissitap ataatsimiinnerit tamaasa tusagassiuutinit sammineqarpallaarnani sulinini ingerlateqqissagaa taassuma oqaatiginikuua.
Danmarkip, Kalaallit Nunaata USA-llu suleqatigiissitami isumaqatigiinniarnerat pillugit Vivian Motzfeldt nangilluni oqarpoq:
- Tusagassiorfiit aqqutigalugit oqaloqatigiikkusunngilagut.
- Naak avatangiisitsinni pisorpassuaqaraluartoq, suleqatigiissitap Washingtonimi USA-miittumi januaarip naanerani siullermik ataatsimeeraannerata kingorna sulinerup attannissaa pingaaruteqartorujussuuvoq.
- Danmarkimi nunanut allanut tunngasunut ministeri Lars Løkke Rasmussenilu januaarip 14-ianni ataatsimeeqateqarnitta (USA-mi nunanut allanut tunngasunut ministeri Marco Rubio præsidentillu tullia J. D. Vance peqatigalugit) kingorna suleqatigiissitap taama aallartitsipallassinnaanera isumalluarnarpoq, oqarpoq.
Kalaallit Nunaannit naalakkersuisoqarfimmi pisortaq Mininnguaq Kleist, Kalaallit Nunaata Sinniisoqarfiani pisortaq Jacob Isbosethsen aamma Washingtonimi Kalaallit Nunaata Sinniisoqarfiani pisortap tullia Rebecca Lynge suleqatigiissitami immikkut ittumi Issittumi isumannaallisaanermik nukittorsaasussatut pilersinneqartumi ataatsimiinnermut peqataapput.
Lars Løkke Rasmussenip Washingtonimi januaarip 14-ianni isumaqatigiissutigineqartoq illuatungeriit aaqqiissutissamik siunnerfeqarlutik oqaloqatigiiffissarigaat oqaatigaa. Amerikamiut isumannaallisaanikkut soqutigisaat naammassineqarlutillu kunngeqarfiup killeqarfii ataqqineqassasut, tassa kunngeqarfiup kisimi oqartussaanera nunallu ataqatigiinnera, aamma kalaallit namminneq aalajangiisinnaatitaanerat pineqarlutik.
Issittumi isumannaallisaaneq
Vivian Motzfeldt marlunngornermi
nunarsuarmiut pingaarnersiuisa ilagaat paneldebatimi ”Arctic State of affairs” Arctic
Frontiersimi Tromsømi.
Politikerit, pisortat, ilisimatuut, ilisimasallit nunarsuarmit tamarmeersut arktiskimi isumannaallisaaneq arktiskimi ataatsimeersuarneranni oqaluuseraat.
Oqaluuserisassaq una maannakkutut pingaaruteqartiginngisaannarsimavoq. USA pissutigalugu, tassami præsidentiat Donald Trump Kalaallit Nunaannik tigusiniarluni sioorasaarimmat. Kisianni aamma Ruslandip sakkortunerusumik iliuuseqarnerata, ukiuni arlalinni Ukrainemi sorsuttoqarneranik kinguneqartitsisup, pissutigalugu.
Motzfeldtip saniatigut Norgemi nunanut allanut ministeri Espen Barth Eide, EU-p nunanut allanut pisortaa Kaja Kallas aamma Canadami generalguvernøri siornatigut ICC-p siulittaasuusimasoq Mary Simon marlunngornermi paneldebatimi ”Arctic State of affairs” Tromsø-konferencemi peqataapput.
EU-mit tapersersorneqarluarneq qujamasuutigigaa
Naalakkersuisoq oqallinnerup kingornik tusagassiortunik katersortitsivoq. Vivian Motzfeldt Kalaallit Nunaat suleqataalu EU-miittut piffissap ilaani tatineqartutut (USA-mi aaqq.) misigisimasut oqarpoq.
Danmarkip, nunat avannarliit allat, nunat Europamiittut aamma EU-p Kalaallit Nunaannut tapersersuilluarnerat qujassuteqarfigaa.
Kalaallit Nunaata Danmarkillu naalakkersuisui, Naalakkersuisut siulittaasuat Jens-Frederik Nielsen ministeriunerlu Mette Frederiksen siuttoralugit, USA-p præsidentianut Donald Trumpimut naaggaarnissamut sapiissuseqarnertik pillugu nunarsuarmi tusaamasanngorput.
Vivian Motzfeld nunani tamalaani malinnaavigineqarnerulernersi malugisinnaaviuk?
- Taamatut misinnarpoq. Nunarsuummi sinnerata januaarip 19-iani malinnaaffigaatigut, oqarpoq.
USA-mut pitsaasumik isumaqatigiissusiorsinnaasorivisi?
- Aap, aaqqiissutissarsisariaqarpugut. USA-mi pitsaasunik inuppassuaqarnera puigussanngilarput. Aamma USA-p NATO-miinnera puigorneqassanngilaq. Kalaallit Nunaata USA-mik annertunerusumik suleqateqarusunninni oqaatigisaqattaarnikuunera puigussanngilarput, oqarpoq.
Trumpip USA-llu Kalaallit Nunaannik tiguaaniarlutik sioorasaarinerat qanoq isumaqarfigaajuk?
- Iligisatsinnik taamatut nipeqarluni oqariartuuteqartoqarnera tusarsimanngisaannarparput. USA ukiorpassuarni ikinngutigaarput. Aaqqiissutissamik nassaarnissamik pingaartitsisuuvunga. Taamatut ingerlaffeqanngikkaanni ajornakusoorluinnarpoq, Vivian Motzfeldt oqarpoq.
