Kalaallit Nunaat maanna siullermeerluni sikusiutitaartoq

Kuultisiorfiup Amarup sikusiutitaava Thorbjørn minnerpaamik ukioq ataaseq qaangiuppat, qularnanngitsumillu ukiup ataatsip affaallu qaangiunneranni, nunatta imartaanut anngutissaaq.

- Akerlianik aningaasaliineq taanna Kalaallit Nunaanni aatsitassarsiortitseqatigiiffinnut tamanut sunniuteqassaaq, aatsitassarsiorfimmi oqaaseqartartoq Sermitsiamut nassuiaavoq.

- Maanna angallat Kalaallit Nunaanni atorneqarsinnaanngorlugu suliareqqinneqassaaq, taamaalilluta sikusiutitut naammassisinnaasai tamakkerlugit atorluarsinnaalissavagut. Thorbjørnip piffinnut nutaanut anngussinnaalluarnerulersillutalu ujarlernermik pilersaarutitsinnut ikorfartuutaallunilu inuttanik, atortussanik pilersuinikkullu assartuinermut atatillugu iluaqutaasaaq.

Thorbjørn Amarup saniatigut - suliap – sullissinermik ingerlatsivitta - ilaatut Kalaallit Nunaanni aatsitassarsiortitseqatigiiffinnut allanut sullissinermik ingerlatsisinnaavoq, oqaaseqartartoq nassuiaavoq.

Danskit naalagaaffiata sikusiutigisimasaa 2015-mi danskit umiarsuaatileqatigiiffiannut Nordane Shippingimut Svendborgimiittumut, kalittaatinik ingerlatsisumut ilaatigullu danskit umiarsualiviini sikumik aserorterinermik ingerlatsisumut tunineqarpoq. Sikusiutip ilaatigut Østersømi atorneqarsinnaanera umiarsuaatileqatigiiffiup neriuutigisimagaluarpaa.

Amutsivimmiittoq

Pilersaarutilli qatangiinnarput – maannalu Thorbjørn Kalaallit Nunaannukartussanngorpoq. Aallaqqaammulli amutsivimmi annertunerusumik suliarineqarluni, nutarterneqarluni amerlanernillu annanniusersorneqarluni suliarineqaqqaassaaq, tusagassiorfik Søfart allappoq.

- Ilaatigut atortorissaarutai sumiissusersiutaalu taarsersorneqassapput. Umiarsuaq suli nutaajugamili atortuminik suli atorsinnaasunik, soorunalimi nutarterneqartariaqartunik  atortoqarpoq - aamma Issittumi ingerlatsinissamut, Ed WestroppAmarumi Chief Corporate Development Strategy Officerilu Søfartimut oqarpoq.

- Tamatuma saniatigut annanniutit amerlissapput, angallatimmi nutaamik atuuffissaa pissutigalugu inuit amerlanerusut umiarsuarmiittarnissaat naatsorsuutigaarput, Westropp oqarpoq.

Sikusiummik pisineq amutsivimmiinnissarlu 6 millionit dollarsit angullugit akeqassasoq naatsorsuutigineqarpoq -tassa 40 millionit koruunit missaat. Kuultisiorfiup amutsivik nutarteriffissaq suli nassaarinngilaa.

Thorbjørn Kalaallit Nunaani sikusiutini kisiartaassaaq, taamaammallu Amarup aatsitassarsiorfiit allat aatsitassarsiornermik suliniutaanni pisariaqartilluarneqarnissaa ilimagaa.

- Aatsitassarsiornermi niuerneq ikorfartorniarlugu Kalaallit Nunaanni atortut pisariaqartinneqartut pigisariaqartarput. Tamanna nunarsuarmi aatsitassarsiornermik ingerlatsinernut allanut, attartorfiusinnaasunut allaanerussutigaa,  Ed Westopp Søfartimut oqarpoq. 

Danskit sikusiutaaruttut

Danmarki oqaluttuarisaanermi nutaanerusumi, ukiuni sikuunerpaaffiini danskit imartaat sikutillugit – ilaatigut Storebæltimi, Lillebæltimi Limfjordenimilu atorneqartartunik sisamanik sikusiuteqarsimavoq. Illersornissaqarfiup sikusiornermik sullissivia 2020-mi matuneqarpoq, sikusiutillu tuniniarneqarnissaat siunertaralugu tulatsiortorneqarput.

Naalagaaffiup sikusiutai– ilaatigut sila kissarnerulermat, ilaatigullu umiarsuit nutaaliat motoorii sakkortunerummata, amerlanertigullu danskit imartaanni sikusiutinik ikiorserneqarnatik namminneq ingerlasinnaasarmata tunineqarput.

Sikusiutit pisoqaanersaat minnersaallu, Elbjørn, 2003-mili motooriiarnermi kingorna tunineqarpoq, ukiunilu arlalinni Aalborgimi umiarsuartut neriniartarfittut atorneqarluni, maannali isaterneqareerpoq.

Naalagaaffiup sikusiutai annerit marluk, 1965 – 66-imi sananeqartut, tuniuminaannerusut paasinarsivoq. Taakku Limfjordip paavata tungaani Halsimi ukiorpassuarni umiarsualivisseqqapput, ukiulli marluk matuma siorna isatigassatut tunineqarput – tassalu maanna suujunnaareerlutik.

Sikusiutit nutaanersaat, Thorbjørn, 2015-mi Nordane Shippingimut tunineqarpoq, taannalu maanna Amarumut tuneqqinneqarpoq – ukiullu ataatsip affaallu qaangiunnerani Kalaallit Nunaannukassaaq.

Maannakkut Illersornissaqarfik taamaariarluni oqartussat kissaateqaraangata, Kalaallit Nunaanni sikumik aserorterinermik ikiuuttarpoq. Umiarsuit nakkutilliissutit annerit Thetisikkut siku 1,6 meteri aserorlugu ingerlasinnaapput, nakkutilliissutillu minnerit Knud Rasmussenikkut affaanik – tassa 80 centimiterit tikillugit - aserorterisinnaapput.